Arpa (Hordeum vulgare L.)’da Hesse Sineği [(Mayetiola destructor (Say) (Diptera: Cecidomyiidae)]’ne Karşı Tohum İlaçlarının Verim, Morfolojik ve Bazı Agronomik Özelliklerine Etkileri

Authors : Ayda KONUKSAL, Mustafa GÜLLÜ, Celalettin GÖZÜAÇIK, Hakan HEKİMHAN, Reşat DEĞİRMENCİ, Cem KARACA

Pages : 3465-3475

Doi:10.21597/jist.1030698

View : 61 | Download : 12

Publication Date : 2021-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Hesse sineği, Mayetiola destructor (Say) (Diptera: Cecidomyiidae) Kuzey Kıbrıs’ta arpa bitkisinin önemli zararlılarından biridir. Çalışmada, M. destructor’a karşı bazı sistemik tohum ilaçlarının (İmidacloprid 600 g L-1 (IM), Clothianidin 600 g L-1 (CL) ve Thiamethoxam 350 g L-1 (TH)) 3 farklı dozu uygulanmıştır. Denemeler, 3 tekerrürlü olarak tesadüf bloklarında şerit parseller deneme deseninde Athenais çeşidi kullanılarak 2 farklı lokasyonda (Türkmenköy+Paşaköy ve Güzelyurt) 3 üretim sezonu (2013-2016) boyunca yürütülmüştür. Arpa bitkisinin çıkışından ve 10 cm boya gelmesinden sonra haftada bir defa olmak üzere her parselden tesadüfi olarak alınan 25 bitkide larva sayımları yapılmıştır. Elde edilen veriler Jmp 13 istatistik paket programında analiz edilmiş ve değerler ilaçsız kontrol parselleriyle karşılaştırılmıştır. Çalışmaların sonucunda, kontrol parsellerinde ortalama 3.6 birey bitki-1 bulunurken, uygulanan en yüksek dozla bu değer 0.8 birey bitki-1 bulunmuştur. Her 3 yılın ortalamaları dikkate alındığında kardeş sayısı en yüksek CL uygulamasından Güzelyurt’ta (3.25 kardeş bitki-1) elde edilmiştir. Hektolitre ağırlığı, Güzelyurt’ta 60.96 kg iken, Paşaköy’de 48.82 kg olarak gerçekleşmiştir. İlaç uygulamalarında hektolitre; CL’da 55.51 kg, IM’da 54.49 kg, TH’de 54.66 kg olmuştur. Dozlar arasında ise, en yüksek hektolitre ağırlığı 2. ve 3. dozlarda bulunmuştur. En yüksek bin tane ağırlığı Paşaköy lokasyonunda her iki bitki koruma ürünün en yüksek dozlarından elde edilmiştir. Hesse sineği için ekim öncesi tohuma ilaç uygulamalarında en yüksek verim, kontrole (117.4 kg da-1) göre tüm uygulanan ilaçların en yüksek uygulandığı dozlarından elde edilmiştir. Ancak, TH 44.7 kg da-1 (162.1 kg da-1), IM 38.5 kg da-1 (155.9 kg da-1) ve CL 47.2 kg da-1 (164.6 kg da-1) verim farkı oluşmuştur. Tohum ilaçlamasının yapıldığı parseller ile ilaçlama yapılmayan parseller karşılaştırıldığında dekara % 37.1 oranında (43.5 kg da-1) verim artışı tespit edilmiştir.
Keywords : Arpa, Hesse sineği, Mayetiola destructor, tohum ilaçlaması

ORIGINAL ARTICLE URL