Çevresel Büyük Risk Maden Atıksularının Kimyasal Çöktürme Yöntemi ile Arıtım Örneği

Authors : Alper Erdem YILMAZ, Okan KOMESLI, Şenba KOMESLİ, Savaş ÇALİK

Pages : 654-662

Doi:10.21597/jist.1055823

View : 44 | Download : 12

Publication Date : 2022-06-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Madencilik sektörü büyük hacimlerde su kullanmaktadır. Maden işleme aşamasında kullanılan suyun büyük bir kısmı atıksu haline gelmektedir. Maden atıksuları yüksek miktarda kirletici içermektedir. Maden atıksularının arıtılmadan alıcı ortamlara verilmesi sonucunda alıcı ortamda büyük kirlilik oluşmaktadır. Çevre kirliliğinin engellenmesi ve maden işleme tesislerinin sürdürülebilir olabilmesi için, maden atıksularının arıtılması çok önemlidir. Çalışmada Karadeniz Bölgesinde bulunan bir maden işleme tesisi atıksularından Al, Mn, Fe, Zn, Ba ve Sb gibi ağır metaller, Ca+2 ve Mg+2 katyonları ile SO4’ün kimyasal çöktürme (KÇ) yöntemi Ca(OH)2 kullanılarak arıtımı incelenmiştir. Karıştırma hızı ve çöktürücü miktarının giderim verimine etkileri incelenmiştir. Hızlı karıştırma hızı ve yavaş karıştırma hızı incelenmiş ve sırasıyla 100 rpm ve 15 rpm değerlerinin uygun olduğu görülmüştür. Bu değerlerde ağır metal konsantrasyonun yüksek giderim verimlerinde ortamdan uzaklaştırıldığı, Ca+2 ve Mg+2 iyonlarının gideriminin düşük seviyede kaldığı belirlenmiştir. Ca(OH)2 miktarındaki artış, yüksek giderim verimi olan ağır metaller için çok etki etmemekle birlikte, daha düşük giderim verimi olan ağır metallerde bir miktar artışa sebep olmuştur. Ca(OH)2 miktarındaki arıtış Mg ve sülfat iyonlarının giderim verimini artırırken, Ca iyonunun giderim verimini azaltmıştır. Sonuçlar, maden atık suyundan ağır metal giderimi için yaklaşık olarak %99.9 oranında başarı ile KÇ yönteminin uygun olduğunu gösterirken, sertlik giderimi yaklaşık %40 ve sülfat giderimi yaklaşık %32 oranında gerçekleştiği için KÇ sonrasında uygun bir ileri arıtım prosesinin kullanılması gerektiğini göstermiştir.
Keywords : Maden atıksuyu, kimyasal çöktürme, ağır metal, sertlik, arıtım

ORIGINAL ARTICLE URL