Gossypium Hirsutum L Genotiplerinin Verim ve Kalite Karakterlerinin Combine Yeteneği Çalışmalarının Değerlendirilmesi

Authors : Amir SHAKEEL, Saqlain AHMAD, Muhammad NAEEM, Muhammad Hammad Nadeem TAHİR, Muhammad Farrukh SALEEM, Shoaib FREED, Wajad NAZEER

Pages : 67-74

View : 46 | Download : 13

Publication Date : 2012-03-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, iyi kaliteli ve yüksek verimli pamuk çeşitlerinin değerlendirmesi amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçla, pamuk çeşitlerindeki verim ve kalite ile ilgili farklı bitki karakterleri için kombinasyon yeteneği etkileri hesaplanmıştır. Mevcut çalışma ıslah programları için farklı çeşitlerin potansiyelini ortaya koymuştur. FH-945, MNH-93, MNH-129, CIM-496, CIM-446 ve NIAB-78 gibi 6 ebeveyn koza ağırlığı ve lif mukavemeti hariç bitkilerin genel ve özel kombine yetenekleri için farklı karakterler göstermiştir. CIM-496 bitki başına koza sayısı, pamuk çiğidi verimi, tiftik oranı, lif uzunluğu ve lif inceliği yönünden en iyi genel kombinasyonu vermiş, bunu MNH-129 hattı takip etmiştir. CIM-496xNIAB-78 hibridi bitki başına koza sayısı yönünden, CIM-496xNIAB-78 hibridi pamuk çiğidi verimi, MNH-129xCIM-446 hibridi en iyi tiftik oranı, CIM-496xCIM-446 hibridi ise en iyi lif uzunluğu spesifik kombine yeteneğini vermiştir. Bazı hibritlerde ebeveynlerden birisi iyi genel kombine yeteneği gösterirken bazılarında zayıf combine yeteneği göstermiştir. Örneğin, CIM-446xNIAB-78 bitki başına koza sayısı, CIM-446xNIAB-78 pamuk çiğidi verimi, MNH-93xNIAB-78 tiftik oranı ve MNH-93xCIM-446 lif uzunluğu yönünden böyle bir özellik göstermiştir. Dominant gen etkisiyle elde edilen parametreler karakterlerin genetik manipülasyonunda genlerde eklemeli olmayan etkinin mevcut olduğunu ortaya koymuş ve bu durum kalıtsallığın kompleks olabileceğini, hibrit oluşturmada daha ileri genetik değerlendirmelerin gerektiğini göstermiştir. Genetik tezahürü eklemeli kontrol eden parametreler kalıtsallıkta az tesirli olacağından f2’den sonra tek bitki seleksiyonu yapmak suretiyle daha ileri genetik değerlendirmenin mümkün olabileceğini göstermektedir
Keywords : Gossypium hirsutum, genel kombine yeteneği, özel kombine yeteneği, gen tezahürü, verim, kalite

ORIGINAL ARTICLE URL