Abbâsîler Döneminde İlim Alanında Yeni Bir Çığır Başlatan Ḥuneyn b. İsḥâḳ’ın Tercümede Takip Ettiği Yöntem, Hekimlik ve Çeviri Alanındaki Başarısı

Authors : Abdurrahman BAŞCI

Pages : 290-303

Doi:10.54600/igdirsosbilder.1129817

View : 29 | Download : 8

Publication Date : 2022-10-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Irak’ın Ḥîre şehrinde dünyaya gelen Ḥuneyn b. İsḥâḳ, aslen Arap Hıristiyan bir aileye mensuptur. Ḥîre’lilerin çoğunluğu esnaflığa yönelmesine rağmen Ḥuneyn, babasının eczacılık mesleğiyle ilişkilendirdiği tabiplik sanatına çocuk yaşta alaka duymuştur. Bu ilgisi, onu tıp ilmini daha yakından incelemeye sevk etmiştir. Bu bağlamda Bağdat’ta ilk tıp öğretimini devrinin önde gelen hekimlerinden Yûhannâ b. Mâseveyh’in ilim meclisinde almıştır. Hocasının mizacıyla uyuşamayan Ḥuneyn, hocası tarafından ilk eğitiminden uzaklaştırılmıştır. Ḥuneyn b. İsḥâḳ,, zihninde tasavvur ettiği ve istikbalde yapacağı tıp ilmine ait tercümelerin alt yapısının hazırlıklarını tamamlamak için Bizans beldelerine gitmiştir. Buralarda Yunancayı öğrenmiş, tıbba ait eserleri tercümeye hazır hale gelmiştir. Donanımlı bir mütercim olarak başta tıp olmak üzere bilhassa Yunancadan Arapçaya birçok eseri tercüme etmiştir. Onun eserleri çeviri ve telif olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Ḥuneyn’in başarısını işiten Abbâsî halifesi Me’mûn, onu döneminin ilim akademisi olan Beytü’l-ḥikme’nin mütercim başkanlığına layık görmüştür. Bu makalede Ḥuneyn’in hekimlik ve çevirideki başarısı, ilmî kişiliğine yön veren prensipler çerçevesinde takip ettiği usulleri özetle ele alınacaktır.
Keywords : Ḥuneyn, Abbâsîler, Tercüme, Tıp, Beytül ḥikme

ORIGINAL ARTICLE URL