ÇAĞDAŞ TATAR EDEBİYATI YAZARI FEVZİYE BAYRAMOVA’NIN “KÜÇÜM HAN” ROMANI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Authors : Esranur Aydoğan

Pages : 181-200

Doi:10.47089/iuad.1786822

View : 83 | Download : 132

Publication Date : 2025-12-25

Article Type : Research Paper

Abstract :Öz: Sibirya, zengin topraklarıyla ormanlarıyla ve bozkırlarıyla, Göktürklere, İskitlere, Tatarlara, diğer pek çok Türk soyuna ev sahipliği yapmış bir bölgedir. Uzun süre burada hüküm süren ve Sibirya Hanlığının (1464-1598) varisleri olan Sibirya Tatarları, tarihi geçmişte Rus işgallerine karşı güçlü bir şekilde direnen, günümüzde de milli kimlik ve kültürel değerlerine sahip çıkan, inançlarına ve ana dillerine sıkı sıkıya bağlı bir millettir. Sibirya Tatarlarının tarihi üzerine yapılan ilk edebi çalışmalardan biri olan “Küçüm Han” adındaki tarihi roman, Tatar Edebiyatının çağdaş yazarlarından Fevziye Bayramova (d. 05 Aralık 1950) tarafından kaleme alınmış ve 2016 yılında Tatar Türkçesi’nden Türkiye Türkçesine aktarılmıştır. Tarihi kaynaklardan ve arşiv bilgilerinden faydalanarak yazar, bu romanında 16.yy.’dan 17.yy.’ın başına kadarki zaman dilimi içerisinde Sibirya Tatarlarının Rus saldırılarıyla mücadelesi konusunu ele alır. Yurdunu düşman işgalinden korumak için yıllarca mücadele eden ve yiğitlik gösteren tarihi şahıs Küçüm Han eserde canlandırılan başkahramandır. Çalışmanın giriş bölümünde, “Küçüm Han” romanından hareketle Sibirya Tatarlarının tarihi hakkında kısaca bilgilendirme yapılacaktır. Gelişme bölümünde; yazarın “Küçüm Han” romanındaki vatan savunmasında yoğun olarak hissedilen millî kimlik meselesi üzerinde durulacak ve eserin yapı unsurları üzerine bir inceleme yapılacaktır. Çalışmanın sonuç bölümünde, eserin Sibirya Tatarlarının tarihi açısından önemi ve çalışmanın mahiyeti üzerine değerlendirme sunulacaktır.
Keywords : Kazan Tatar edebiyatı, Fevziye Bayramova, roman, inceleme, Sibirya Tatarları, Küçüm Han.

ORIGINAL ARTICLE URL