Z Kuşağının Dijital Ortamlarda Gözetim Farkındalığını İncelemeye Yönelik Bir Araştırma

Authors : Muhammet Emin Sözkesen, Yusuf Şahin, Celalettin Vatandaş

Pages : 41-66

Doi:10.59534/jcss.1378075

View : 268 | Download : 214

Publication Date : 2024-03-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Tarihsel süreçte siyasal ve ekonomik iktidarlar, varlıklarının devamını sağlamada gözetime büyük önem vermişlerdir. İktidarların büyük önem verdiği gözetim tekniklerinin, toplumları kontrol etme, disipline etme, verimliliği sağlama vb. gibi birtakım amaçlarla kullanıldığı görülmektedir. Günümüzde ise internet teknolojilerindeki gelişmeler ile gözetim, tarihsel süreçteki türlerinden farklılaşarak, bireylerin özel alanları da dahil tüm yaşamlarına şeffaf bir görünüm kazandırmıştır. Söz konusu dijital gözetim, geçmişteki örneklerinden daha yumuşak bir şekilde gerçekleştiğinden bireylerde tamamen özgür olduğu yanılsaması oluşturmaktadır. Bu noktada, dijital teknolojilerin kullanımı sırasında söz konusu gözetim teknolojileri karşısında farkındalığa sahip olmak, bireyin mahremiyetini koruma konusunda daha hassas olmasını sağlamak açısından önem taşımaktadır. Bu araştırma, dijital ortamlardaki süperpanoptikon gözetim karşısında Z kuşağının farkındalık düzeyini ölçmeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji (olgubilim) modeli kullanılmıştır. Araştırmada Isparta’da ikamet eden 9 Z kuşağı bireye kartopu örneklem ile ulaşılmış ve yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler yorumlayıcı fenomenolojik analiz aracılığıyla çözümlenmiştir.
Keywords : İnternet, Süperpanoptikon, Gözetim, Mahremiyet

ORIGINAL ARTICLE URL