Çocuk Büyütme Deneyimlerinin Gelişimsel ve Kuşaklararası Karşılaştırılması

Authors : Aslı TUNCA
Pages : 414-432
Doi:10.17679/inuefd.935926
View : 52 | Download : 10
Publication Date : 2022-04-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Araştırma, büyükannelerin çocuk-torun büyütme deneyimlerinin ve büyükanneler ile anne-babaların çocuk büyütme yaklaşımlarının karşılaştırıldığı fenomenolojik desenli nitel bir çalışmadır. Araştırmaya yaşları 50 ila 60 arasında değişen 14 büyükanne katılmıştır. Çocuğunu kendi büyütmüş olma, her iki ebeveyni çalıştığı için torununu büyütüyor olma araştırmaya katılım için belirlenmiş kriterlerdir. Katılımcıların büyüttükleri torunların yaşları bir ile altı arasında değişmektedir. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın verileri içerik analizi yöntemi ile incelenmiştir. Araştırmanın bulgularına göre büyükannelerin torun büyütme ve çocuk büyütme deneyimleri kıyaslandığında; ilgi/özen gösterme, sevgi gösterme, zaman ayırma, öncelik verme, ceza verme, sabırlı/hoşgörülü olma, sorumluluk, araştırma yapma, değer öğretimi ve özür dileme açısından farklılaştığı görülmektedir. Ortaklıklar açısından ise sırasıyla bakım yöntemleri, değer öğretimi, sevgi gösterme, kural uygulama, ilgi/özen gösterme, oyunlar oynamada benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir. Büyükanne ve anne-babanın çocuğa yaklaşımları kıyaslandığında; disiplin yöntemleri, bakım yöntemleri ve değer öğretimi açısından benzerlik gösterdiği görülmektedir. Farklılıklar açısından ise sırasıyla sınır koyma, ceza verme bakım yöntemleri, ilgi gösterme, anne-babanın ortak tutum sergilemesi, ödüllendirme ve sabır gösterme yönünden farklılaştığı saptanmıştır. Bulgular doğrultusunda büyükanneler ile anne babaların çocuk yetiştirirken benzer tutumlarda bulunduğu ancak büyükannelerin kendi çocuklarını yetiştirirken uygun bulmadıkları yöntemleri torunlarını büyütürken tekrar etmemeye çalıştıkları görülmektedir. Araştırmada, büyükanneler ile ebeveynler arasındaki kuşak farklılığının çatışma alanı olabileceğine dair bulguya rastlanmamıştır.
Keywords : büyükanne, torun, ebeveyn, nitel araştırma

ORIGINAL ARTICLE URL