Despotik Liderlerin Meşruiyet İnşası: Hitler, Stalin ve Kim Jong Un Örnekleri Üzerinden Kitlelerin İtaat Dinamikleri

Authors : Adem Çaylak

Pages : 1707-1727

Doi:10.15869/itobiad.1649688

View : 58 | Download : 54

Publication Date : 2025-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Siyasal iktidar, yalnızca hukuki ve kurumsal düzenlemelerle değil, aynı zamanda yönetilenlerin rızasıyla da pekişir. Ancak tarihsel deneyimler göstermektedir ki kitleler her zaman özgürlükçü ve çoğulcu yönetimleri tercih etmez; aksine, baskıcı rejimlere de gönüllü olarak itaat edebilirler. Peki, kitleler neden otoriter liderlere boyun eğer? Bu çalışma, despotik liderlerin halkın rızasını nasıl ürettiğini ve iktidarlarını nasıl sürdürülebilir hale getirdiğini incelemektedir. Makalede, Adolf Hitler, Joseph Stalin ve Kim Jong Un’un yönetimleri karşılaştırmalı olarak ele alınarak, otoriter liderlerin meşruiyet devşirme yöntemleri analiz edilmektedir. Bu üç liderin farklı ideolojik ve tarihsel bağlamlara sahip olmalarına rağmen benzer stratejilerle otoritelerini pekiştirdiği öne sürülmektedir. Çalışmada, liderlerin kitlelerden nasıl itaat devşirdiği; umut-korku dengesi, ideolojik manipülasyon, propaganda teknikleri ve lider kültü inşası gibi araçlar üzerinden incelenecektir. Hitler, Nazi ideolojisi aracılığıyla Alman toplumunu ırksal üstünlük ve ulusal yeniden doğuş fikriyle birleştirmiştir. Stalin, Sovyetler Birliği’nde işçi sınıfının iktidarı söylemiyle bir korku ve sadakat düzeni kurmuştur. Kim Jong Un ise totaliter bir mirası devralarak, milliyetçi juche ideolojisini mutlak bağlılık aracı haline getirmiştir. Bu analiz, despotizmin belirli bir ideolojiyle sınırlı olmadığını ve otoriter rejimlerin benzer rıza üretme ve tahakküm mekanizmaları geliştirdiğini göstermektedir. Aynı zamanda çalışma, halkın otoriter liderlere neden ve nasıl rıza gösterdiğini anlamak için psikososyal dinamikleri, ideolojik manipülasyonları ve lider karizmasının etkisini açıklamaktadır. Bu bağlamda, otoriter rejimlerin sadece baskı yoluyla değil, aynı zamanda duygu yönetimi, söylem inşası ve toplumsal psikoloji üzerinde kurduğu hâkimiyetle de ayakta kaldığı ortaya konulmaktadır.
Keywords : Despotizm, İktidar, Meşrumiyet, İtaat, Liderlik, Otoriterizm.

ORIGINAL ARTICLE URL