Maksimumu Hedeflemenin İş ve Yaşam Tatmini Üzerindeki Etkileri

Authors : Asena Gizem Yiğit, Hilal Tuğçe Bayar Türkoğlu

Pages : 2225-2247

Doi:10.15869/itobiad.1732949

View : 151 | Download : 241

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, bireylerin maksimize etme eğiliminin; karar yorgunluğu, yaşam doyumu, aşırı iş yükü algısı ve iş tatmini ile olan ilişkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, çeşitli sektörlerde çalışma hayatında yer alan toplam 377 katılımcıdan çevrim içi anket yöntemiyle veri toplanmış ve oluşturulan hipotezler ilişki ve etki testleri aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında hem maksimize edici hem de tatmin edici karar verme eğilimlerine sahip bireyler ayrı gruplar halinde değerlendirilmiştir. Bulgular, maksimize edici bireylerde maksimize etme eğiliminin yaşam doyumu, iş tatmini ve aşırı iş yükü algısı ile anlamlı ilişkiler gösterdiğini ortaya koyarken; tatmin edici bireylerde bu ilişkilerin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı tespit edilmiştir. Karar yorgunluğu değişkeni ise her iki grupta da anlamlı bir etki göstermemiştir. Ayrıca, SPSS Process ile yapılan aracılık analizleri sonucunda, maksimize etme eğiliminin iş tatmini üzerindeki etkisinde aşırı iş yükü algısının kısmi bir aracı rol oynadığı belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, bireylerin karar verirken benimsedikleri maksimizasyon yaklaşımının sadece karar anını değil, karar sonrasında yaşadıkları memnuniyet, iş tatmini ve iş yükü algısını da etkilediğini göstermektedir. Bu durum, kurumların bireylerin farklı karar verme eğilimlerini dikkate alarak karar süreçlerini yeniden düzenlemesi ve iş yükü yönetiminin sadece fiziksel değil, bilişsel ve duygusal boyutlarda da ele alınması gerektiğine işaret etmektedir. Ayrıca ekonomik davranış modellerine psikolojik farklılıkların dikkate alınmasının ve daha kişiselleştirilmiş seçim mimarisinin gerekliliğini ortaya koymaktadır. Son olarak, araştırma belirli bir örneklem ve sınırlı değişkenlerle yürütüldüğü için bulguların genellenebilirliği sınırlı olabilir. Gelecek çalışmalar, farklı kültürel bağlamlar, meslek grupları ve deneysel tasarımlar kullanarak bu sınırlılığı aşabilir. Bununla birlikte değişkenlerin nedensel ilişkilerini daha güçlü biçimde test edebilmek için boylamsal çalışmaların da yapılması faydalı olacaktır.
Keywords : Davranışsal İktisat, Maksimize Etme Eğilimi, Çalışma Psikolojisi, Aşırı İş Yükü Algısı, İş Tatmini, Karar Yorgunluğu, Yaşam Doyumu

ORIGINAL ARTICLE URL