Bedir Ashabının İsimleri ve İlk Siyer Müelliflerinden Mûsâ b. Ukbe ile Osmanlı Âlimlerinden Amasyalı Yûsufefendizâde’nin Bu İsimlerle İlgili Tespitleri

Authors : Hasan Telli

Pages : 99-150

Doi:10.26570/isad.1534260

View : 134 | Download : 342

Publication Date : 2025-07-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Hz. Peygamber döneminin en önemli savaşlarından biri Bedir Savaşı’dır. Bu savaşa katılan sahâbîler; Bedrî, Bedir ehli ve Bedir ashabı olarak anılmışlar ve her daim müslümanlar nezdinde çok saygın ve itibarlı kimseler olmuşlardır. Allah’ın melekler göndererek yardım ettiği ve Hz. Peygamber’in cennetlik olarak vasıflandırdığı Bedir ashabı, Osmanlı kültüründe de önemli bir yere sahip olmuştur. Onların isimlerinin dua olarak okunması tavsiye edilmiş ve bir âdet haline gelmiştir. Bedir Savaşı’na katılanların isimlerini bir liste halinde ilk defa Mûsâ b. Ukbe eserine almıştır. Zamanla bu listedeki isimlerin sayısı ve kimlikleri hakkında çeşitli farklılıklar oluşmuştur. Osmanlı döneminde Bedir ashabı hakkında en uzun listelerden birini Amasyalı âlimlerden Yûsufefendizâde vermiştir. Bu çalışmanın amacı, Mûsâ b. Ukbe ile Yûsufefendizâde’nin Bedir ashabıyla ilgili tespitlerini inceleyip analiz etmek ve karşılaştırmaktır. Böylelikle Bedir ashabının isimleri konusunda tarihsel süreçteki ittifak ve ihtilaf edilen isimleri belirlemektir. Çalışma Mûsâ b. Ukbe’nin el-Megāzî adlı eserinin Muhammed Taberânî ve Muhammed Bakşîş tarafından yapılan tahkik nüshaları ile Yûsufefendizâde’nin Esmâü Ashâbi’l-Bedr ve Risâle fî zikri men şehide ve men lem yeşhed ve duribe lehû bi-sehmihî ve ecrihî ve men uhtulife fî şühûdihî siva’n-nebî adlı risaleleri kapsamında ele alınmıştır. Çalışmada doküman analiz yöntemi esas alınmıştır. Çalışmanın kapsamı ve yöntemi açısından özgün bir değer taşıdığı ve İslam tarihi alanına katkı sağladığı düşünülmektedir.
Keywords : İslam Tarihi, Bedir, Bedir ashabı, Mûsâ b. Ukbe, Yusuf Efendizâde, Amasya

ORIGINAL ARTICLE URL