Bestekâr Hâfız Ârif Hikmet Gökoğlu ve Divanı

Authors : Emrah Gökçe

Pages : 1569-1615

Doi:10.34083/akaded.1788089

View : 213 | Download : 838

Publication Date : 2025-11-23

Article Type : Research Paper

Abstract :Hâfız, mevlidhan, şair, bestekâr ve mutasavvıf olan Ârif Hikmet Gökoğlu, 1933 yılında İstanbul’da doğmuştur. Aslen Bolu, Mengenlidir. Babasının ismi Haşim, annesininki ise Huriye’dir. Hem anne hem de baba tarafından seyyiddir. 4-5 aylıkken çiçek hastalığına yakalanarak görme yeteneğini kaybetmiştir. Sesi çok güzel olan Ârif Hikmet Gökoğlu, Emin Ongan ve Sadettin Kaynak’tan mûsikî meşk etmiştir. Üsküdar Musiki Cemiyetinde bulunmuştur. Kadıköy Mezarlıklar Müdürlüğünde uzun süre görev yapmıştır. 29 Nisan 1995 tarihinde İstanbul’da vefat etmiştir. Kabri Maltepe Başıbüyük Mezarlığı’ndadır. Ârif Hikmet Gökoğlu, Halvetî-Cerrâhî şeyhi olan Muzaffer Ozak’a manevî işaretlerle biat etmiş ve ömrünün sonuna kadar bu yoldan ayrılmamıştır. Nureddin-i Cerrâhî Âsitânesi’nde zâkirbaşılık görevini deruhte etmiştir. Mûsikîde, geleneksel üslûbu son dönemde devam ettiren birkaç hâfızdan biri olmuştur. Mûsikîdeki tavrının oldukça düzgün olduğu belirtilmektedir. Bestelediği eserler bir yana bırakılırsa Ârif Hikmet Gökoğlu’nun yazılı tek eseri Divan’ıdır. Şair, 20. yy.’da divan tertip etmiş şairler arasındadır. Âmâ olmasına rağmen bu Divan’ı bizzat kendisi daktilo etmiştir. 3 şiir hariç şiirlerin tamamını aruz vezniyle yazmıştır. Aruz veznine oldukça hâkimdir. Divan; kaside, mesnevî, tercî’-i bend, muaşşer, mütessa, müsebba, müseddes, muhammes, murabba, kıt’a, koşma, müstezâd, gazel ve mukata’ât bölümlerinden oluşmaktadır. Bir mutasavvıf olan şairin Divan’ının çok büyük bir kısmında dinî muhtevalı şiirler yer alır. Na’t, münacat ve Kerbelâ mersiyelerinin sıklıkla yer aldığı Divan’da hikemî bir üslûp göze çarpmaktadır. Bunun yanı sıra âşıkâne üslûpla kaleme alınmış şiirler de vardır. “Hikmet” mahlâsını kullanan şair zaman zaman “Ârif’”i de mahlâs olarak kullanmıştır. Bu makalede şairin hayatı, edebî kişiliği ve Divan’ı üzerinde durulacak ve edebî şahsiyetini yansıtmak gayesiyle şiirlerinden örnekler verilecektir.
Keywords : Eski Türk edebiyatı, 20. yüzyıl, divan, na’t, mersiye

ORIGINAL ARTICLE URL