ANONİM ŞİRKETLERDE İÇ KAYNAKLARDAN SERMAYE ARTIRIMI

Anonim şirketlerin sermaye ihtiyacını süratle ve kolayca karşılayabilmek amacıyla 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) ile sermaye artırım yöntemleri yeniden düzenlenmiş olup, iç kaynaklardan sermaye artırımına TTK’da ilk kez yer verilmiştir. İç kaynaklardan sermaye artırımı TTK m. 462’de düzenlenmiştir. İç kaynaklardan artırım, belli amaca özgülenmemiş yedek akçelerin ya da kanuni yedek akçelerin serbest kullanılabilecek kısımları, sonraki yıla aktarılmış kârın veya henüz dağıtılmamış son dönem kârının, esas sermayeye eklenmesine izin verilen fonların sermayeye dönüştürülerek sermayenin artırılmasıdır (TTK m. 462/1). Sermaye artırımı, esas sermaye sisteminde genel kurul kararıyla yapılmaktadır (TTK m.456/2). İç kaynaklardan sermaye artırımıyla, şirket malvarlığında artış olmayıp; bilançodaki malvarlığı kalemleri arasındaki muhasebe işlemiyle esas sermaye miktarı artmakta, şirketin değişken malvarlığındaki değerler, şirketin sabit yapısındaki sermayesine eklenmektedir. Çalışmamızda, iç kaynaklardan sermaye artırımının özellikleri, sağladığı yarar ve artırım usulüne ilişkin hususlar incelenmiş, iç kaynaklı sermaye artırımı kararının hukuki sonuçları değerlendirilmiştir. Amaç: Bu makalenin amacı, anonim şirketlerde iç kaynaklardan sermaye artırımının şirketler hukukundaki düzenleme kapsamında usul ve şartlarını incelemek, hukuki çerçevesini ortaya koymaktır. Yöntem: Çalışma kapsamında, iç kaynaklardan sermaye artırımında mevcut yasal düzenlemeler ile bu düzenlemeler üzerinde getirilen yenilikler incelenmiştir. Ayrıca, esas sermaye artırımının hükümsüzlük halleri ve yasal süreler ile yükümlülüklerin yerine getirilmemesinin yaptırımları da ele alınmıştır. Bulgular: İç kaynaklardan sermaye artırımı, şirketlerin malvarlığında bir artış sağlamamakla birlikte şirket sermayesindeki artışla şirkete önemli bir güven ve prestij sağlamaktadır. TTK m. 462 ile sermaye sistemleri ve sermaye artırım yöntemlerinin yeniden düzenlenmesi, şirketlerin imkânlarını artırmıştır. Ancak, kanunun belirlediği usulün tam olarak izlenememesi bazı hukuki sorunlarla karşılaşılması sonucunu da beraberinde getirmektedir. Özgünlük: Bu çalışmada iç kaynaklardan sermaye artırımı kavramı, şirketler hukuku boyutu ile hukuki bir çerçevede son değerlendirmeler ele alınarak açıklanmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda, şirketlerin konuyla ilgili özen yükümlülüğü, Türkiye’deki yasal görünüm ışığında değerlendirilmiş; ayrıca uygulamada öne çıkan gelişmelere de yer verilmiştir.