Otonom Gemilerinin Seyir Emniyeti Açısından Risklerinin İncelenmesi

Authors : Murat Yorulmaz, Faruk Köseoğlu

Pages : 1-14

Doi:10.56203/iyd.1619030

View : 189 | Download : 256

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Otonom veya akıllı gemiler; insan müdahalesi olmadan ya da minimum müdahale ile belirli görevleri yerine getirebilen ileri teknoloji ürünü deniz ulaştırma araçlarıdır. Bu tür gemilerin deniz ulaştırmasında yaygınlaşması, operasyonel verimlilik, hız ve maliyet avantajları sunmakla birlikte, deniz emniyeti açısından çeşitli riskleri de beraberinde getirmektedir. Bu nedenle, otonom gemilerin emniyetli bir şekilde işletilmesi için öncelikle kapsamlı bir risk analizi yapılmalı ve buna göre teknolojik altyapıları güçlendirilerek gerekli düzenlemeler yapılmalıdır. Bu kapsamda çalışmanın amacı, otonom gemilerinin deniz ulaştırmasında seyir emniyeti açısından ortaya çıkabilecek risklerinin belirlenmesi ve Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden bulanık Analitik Hiyerarşi Proses (BAHP) tekniği kullanılarak söz konusu bu risklerin analiz edilmesi ve değerlendirilmesidir. Yapılan literatür araştırması sonucunda elde edilen kriterler, anket formu kullanılarak denizcilik alanında uzman 15 katılımcı tarafından değerlendirilmiştir. Analiz bulgularına göre, “C2. Siber riskler” %31,03 oran ile en önemli risk unsuru olarak bulunmuştur. C2. Siber riskleri %25,75 ile “C1. Sistemsel ve donanımsal arızalar” %24,07 ile “C3. Gemi operasyonuna ilişkin veri hataları” %19,14 ile “C4. Diğer riskler” in takip ettiği ortaya çıkmıştır. Literatürde yapılan detaylı incelemeler sonucunda, BAHP tekniği kullanılarak, otonom gemilerin deniz emniyeti açısından risk yönetimi ile ilgili yapılmış olan herhangi bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Bu yönüyle bu çalışmanın literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Keywords : Otonom Gemiler, Deniz Ulaştırması, Deniz Emniyeti, Risk Analizi, Bulanık AHP

ORIGINAL ARTICLE URL