Ortaokul Türkçe Ders Kitaplarında Yer Alan Şiirlerin Tema-Ton Bağlamında İncelenmesi

Authors : İlker Aydın, Muhammed Eren Uygur, Fuat Durmuş

Pages : 22-46

Doi:10.38155/ksbd.1469717

View : 79 | Download : 73

Publication Date : 2025-06-24

Article Type : Research Paper

Abstract :Türkçe dersi öğretim programının amaçlarından biri bireyin duygularına hitap ederek onu duyuşsal ve estetik yönden geliştirmektir. Program, metin biçimlerini bilgilendirici, öyküleyici ve şiir olarak ele almaktadır. Bu biçimler aracılığıyla söz konusu duyuşsal ve estetik beceriler geliştirilebilse de şiir ve öyküleyici metinlerle bu konu daha etkin bir biçimde işe koşulabilmektedir. Yine de metinlerin sınıflandırılmasında farklı kategorilere rastlamak mümkündür. Bu noktada metin türü, metin tipi ve metin tonu önem kazanmaktadır. Araştırmanın temelini ise Türkçe ders kitaplarında yer alan şiir metinlerinin hangi metin tonlarını içerdiğinin belirlenmesi, bunların dengeli dağılıp dağılmadığının saptanması ve tonları destekleyen kelime listelerinin ortaya konması oluşturmaktadır. Bu kapsamda çalışmanın odak noktasında ortaokul düzeyindeki okullarda kullanılan Türkçe ders kitaplarında okuma metni olarak yer alan şiirler bulunmaktadır. Çalışma, nitel araştırma desenlerinden doküman analizi yöntemiyle yürütülmüş olup veriler kaynak tarama tekniği kullanılarak toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler belge inceleme yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucunda şiir metin türünde tonların dengeli dağılmadığı tespit edilmiştir.
Keywords : Metin tonu, ders kitabı incelemesi, şiir öğretimi, şiirde ton, tema-ton bağlamı

ORIGINAL ARTICLE URL