Atsız’ın Romanlarında +sIz Morfeminin İşlevleri

Authors : Gözde Nur Uğur

Pages : 108-132

View : 54 | Download : 51

Publication Date : 2025-09-18

Article Type : Review Paper

Abstract :Türk dili karşıtlık düzeninin hâkim olduğu bir dildir. Şekil-işlev karşıtlığını esas aldığımız bu çalışmada +sIz şeklinin; hal eki, yapım eki ve sıfatlama eki fonksiyonları tespit edilmiştir. +sIz ekinin yaygın olarak isimden-isim yapım eki olarak tanımlanması, şekil-işlev karşıtlığının göz ardı edilmesinden kaynaklanmakta ve bu eke yalnızca tek bir işlev atfedilmektedir. Ancak çalışmamızda, /+sIz/ şeklinin yapım eki olarak kullanımının, sıfatlama ve hâl eki işlevlerine göre daha düşük frekansta olduğu belirlenmiştir. Bunun nedeni, yapım eklerinin anlama müdahale eden ekler olmasıdır. Eğer /+sIz/ şekli anlama müdahale etmiyor ve isim ile fiil arasında bağlantı kuruyorsa hâl eki; iki isim arasında niteleme işlevi üstleniyorsa sıfatlama eki olarak değerlendirilmiştir. Bir şeklin birden fazla görevi icra edebileceği gerçeğinden hareketle, Atsız’ın romanlarında geçen /+sIz/ şeklinin işlevleri, morfofonetik dağılım çerçevesinde ve Türkçede eklerin üstlendiği görevler temelinde işlevsel bir yaklaşımla açıklanmaya çalışılmıştır.
Keywords : Yapım eki, Hal eki, Sıfatlama eki, Atsız.

ORIGINAL ARTICLE URL