AİLE-ÇOCUK İNTERNET BAĞIMLILIK ÖLÇEĞİ’NİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Authors : Necmi EŞGİ

Pages : 807-839

View : 57 | Download : 10

Publication Date : 2016-07-15

Article Type : Review Paper

Abstract :İnternet bağımlılığı, internet kullanımına sınırlama getirememe, sosyal veya akademik zararlarına rağmen kullanıma devam etme ve internete ulaşımın kısıtlandığı durumlarda anksiyete duyma gibi belirtilerle kendini gösteren bir teknoloji bağımlılık türüdür. İlgili alanyazın incelendiğinde internet bağımlılığı konusunda bireylerin kendi kendilerini değerlendirebilecekleri az sayıda da olsa internet bağımlılık ölçeğinin bulunduğu ve bunların Türkçeye uyarlama çalışmalarının mevcut olduğu göze çarpmaktadır. Bunun yanısıra ilgili alanyazında internet bağımlılığı konusunda ailelerin çocuklarını değerlendirebilecekleri tek bir ölçek bulunduğu tespit edilmiştir. Bu çalışmanın amacı ailelerin çocuklarını internet bağımlılığı konusunda değerlendirmelerine imkân sağlayan Aile- Çocuk İnternet Bağımlılık Ölçeği’nin (Parent- Child Internet Addiction Test, PCIAT20) Türkçeye uyarlama çalışmasının yapılması ve uygulanmasıdır. Yaşları 12-17 arasında değişen 480 çocuğun anne veya babaları bu uyarlama çalışmasının çalışma grubunu oluşturmaktadır. Uyarlama ölçeğine ilişkin güvenirlik katsayısı (cronbach alfa) 0,91 ve Spearman Brown değeri 0,89 olarak bulunmuştur. Çalışmada, yapı geçerliği için açımlayıcı (exploratory) faktör analizi, elde edilen faktör yapısının doğruluğunu test etmek için de doğrulayıcı (confirmatory) faktör analizi kullanılmıştır.Yapılan analizler sonucu 20 maddenin 4 faktör altında toplandığı görülmüştür. Geçerlik ve güvenirlik çalışması kapsamında Aile-Çocuk İnternet Bağımlılık Ölçeği (PCIAT20), Tokat ilinde yaşayan 1433 ebeveyne tekrar uygulanmıştır. Elde edilen veriler ışığında ölçeğe ait maddelerin istatistikleri hesaplanmış; alt-üst %27’lik grup değerleri ve madde toplam korelasyon katsayıları değerlendirilmiştir. Aile-Çocuk İnternet Bağımlılığı Ölçeği’nin Türkçe uyarlamasına yönelik yapılan geçerlik ve güvenirlik analizleri değerlendirilmiş ve elde edilen değerlerin beklenen sınırlar içerisinde olduğu görülmüştür.
Keywords : Aile Çocuk, internet bağımlılığı, ölçek uyarlama, faktör analizi

ORIGINAL ARTICLE URL