OECD Ülkeleri İçin İnsani Gelişmişlik ve Ekonomik Büyüme İlişkisinin Ampirik Bir Analizi

Authors : Aslı Karataş

Pages : 519-535

Doi:10.21180/iibfdkastamonu.1614538

View : 136 | Download : 197

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Geçmişten günümüze ekonomik büyüme gelişmiş ve gelişmekte olan tüm ekonomiler açısından her zaman çok önemli bir ekonomik olgu olmuştur. Ekonomik büyüme, bir ekonominin üretim hacminin genişlemesidir. Bir ekonominin üretim hacmindeki artışı ifade etmek ve ölçmek adına GSYİH önemli bir göstergedir. Ekonomik kalkınma ise bir ekonomide büyümeye eşlik eden bir insani gelişmeyi sağlamaktır. Bu bağlamda ekonomik kalkınmanın merkezinde insan ve insanın yaşam standartlarını yükseltmek vardır. UNDP ülkelerin insani gelişmişlik düzeylerini hesaplamak ve kıyaslama yapabilmek adına bir endeks oluşturmuş ve bu endekse “İnsani Gelişme Endeksi (İGE)” adını vermiştir. Ekonomik büyüme için kişi başına GSYİH değerleri ve insani gelişme için İGE değerleri alınarak insani gelişme seviyesinin ekonomik büyüme ile ilişkisi incelenebilir. Bu çalışmada ekonomik büyüme için kişi başına GSYİH değerleri ve insani gelişme için İGE değerleri alınarak insani gelişme seviyesinin ekonomik büyüme ile ilişkisi incelenmiştir. Çalışmada kullanılan veri setleri “Dünya Bankası” ve “Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP)” istatistiki veri tabanından elde edilmiştir. Araştırmaya konu olan veriler 31 OECD ülkesini kapsamaktadır. Bu verilerle bir panel veri seti oluşturulmuştur. Çalışma 1990-2022 dönemi veri setleri analizine dayanmaktadır. Değişkenler arasındaki ilişki panel nedensellik testleri yapılarak test edilmiştir. 31 OECD ülkesi için söz konusu iki değişken açışından kısa dönemli ilişkiler incelenmiştir. Elde edilen verilere bakıldığında insani gelişme endeksinden kişi başına GSYİH’a serisine doğru bir nedensellik ilişkisinin olduğu gözlenmiştir.
Keywords : Ekonomik Büyüme, Ekonomik Kalkınma, İnsani Gelişme Endeksi

ORIGINAL ARTICLE URL