Tersine Lojistik Faaliyetinin Lojistik İşletmelerin Performansı Üzerindeki Etkisi

Authors : Nihal Yılmaz Uzun, Ali Deran

Pages : 601-626

Doi:10.21180/iibfdkastamonu.1624941

View : 183 | Download : 201

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Çevresel, sosyal ve ekonomik faktörlerin sürdürülebilirlik açısından artan önemi, lojistik işletmelerini yeşil lojistik uygulamalarına yöneltmektedir. Lojistik sektöründe emisyonların diğer sektörlere kıyasla daha hızlı artması işletmeleri çevresel kaygılar ve yasal düzenlemeler doğrultusunda önlemler almaya zorlamaktadır. Bu kapsamda işletmeler, çevresel zararları en aza indirmeye yönelik uygulamaları hayata geçirirken aynı zamanda maliyetleri düşürmek amacıyla ekonomik, çevresel ve sosyal faktörler arasında denge kurmanın gerekliliğini de kavramaya başlamıştır. Bu çalışmanın amacı, yeşil lojistik uygulamaları içerisinde yer alan tersine lojistik faaliyetlerinin lojistik işletme performansı üzerindeki etkilerini incelemektir. Araştırma, işletme performansını çevresel, ekonomik ve sosyal boyutlar açısından ele alarak sürdürülebilirlik perspektifinden bütüncül bir analiz sunmaktadır. Literatürde bu konuda yapılan çalışmaların sınırlı olması ve çoğunlukla üretim işletmelerine odaklanması söz konusu çalışmanın özgün değerini ortaya koymaktadır. Türkiye genelinde faaliyet gösteren 174 lojistik işletmeden anket ile elde edilen verilerin analizi, yapısal eşitlik modellemesi (YEM) ile yapılmıştır. Araştırma sonucunda tersine lojistik faaliyetlerinin, işletmelerin sosyal, çevresel ve ekonomik performansını olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Sonuçlar, literatürdeki önceki çalışmalarla tutarlılık göstermekte ve tersine lojistiğin yalnızca çevresel değil aynı zamanda sosyal ve ekonomik boyutlarda da önemli katkılar sunduğunu doğrulamaktadır. Çalışma, işletmelere maliyet tasarrufu sağlamasının yanında çevresel sorumluluklarını yerine getirme, toplumsal beklentilere yanıt verme ve kurumsal itibarlarını güçlendirme konusunda rehberlik edecektir. Bulguların politika yapıcılar ve sektör paydaşları için de yol gösterici nitelik taşıması, araştırmanın hem akademik literatüre hem de uygulamaya önemli katkılar sunacağını göstermektedir. Bu bağlamda, araştırma hem literatürdeki boşluğu doldurmakta hem de lojistik işletmelerin sürdürülebilirlik stratejilerine yönelik değerli çıkarımlar sunmaktadır.
Keywords : Tersine Lojistik, İşletme Performansı, Lojistik İşletme, Sürdürülebilirlik, Smart PLS, Yapısal Eşitlik Modeli

ORIGINAL ARTICLE URL