Salgurluların Fars ve Basra Bölgesindeki Siyasi, İktisadi ve Bayındırlık Faaliyetleri

Authors : Abdurrahman Gülmez

Pages : 1441-1453

View : 209 | Download : 107

Publication Date : 2023-11-03

Article Type : Research Paper

Abstract :Kadim dönemlerden beri İran’ın Fars bölgesi, Med, Pers, Sâsânî, Abbâsî, Emevî, Büveyhî, Selçuklu gibi birçok uygarlığın ve medeniyetin kurulmasında rol almış önemli bir coğrafyadır. Bölgenin önemli gözde şehri Şiraz devletlere başkentlik yapmıştır. İran’ın güneyinde olan bölgenin batı kısmı Basra Körfezi’ne dayandığından ticaret ön plana çıkmıştı. Buna bağlı olarak burada kurulan bütün devletler sahil şehirlerine dolayısıyla bütün körfeze hâkim olmaya çalışmışlardır. Selçukluların zayıflamasıyla 12.yy’da Fars bölgesinde Salgurlular diye yeni bir devlet kuruldu. Yeni kurulan bu devlet doğudan gelen Moğol tehlikesi karşısında Moğollara biat ederek bir denge siyaseti izlediler. Bu siyasetle uzun bir süre Fars bölgesine hâkim olan bu güç körfezdeki ticareti de yönlendirmeye başlamasıyla ülke sınırlarını Bahreyn’e kadar genişletti. Ticaretin getirdiği ekonomik güç ile Salgurlular Fars’a yaptıkları bayındırlık hizmetleriyle bu bölgeyi ihya ettiler. Özelikle Şiraz’da Salgurluların yaptıkları cami, medrese, köprü ve su kanalları gibi yapılar hala mevcuttur. Salgurlu atabeyleri devletin son dönemlerinde Moğollara karşı cephe alınca Fars bölgesi Moğol istilasına açık hale gelerek Moğol devleti tarafından yıkılmıştır. Bu tehlike ile Salgurluların hem bölgedeki ticareti bozulmuş hem de bayındırlık faaliyetleri durmuştur. Araştırmada dönemin kaynakları olan Farsça eserler daha fazla kullanılarak konuya açıklık getirilmeye çalışılacaktır.
Keywords : Salgurlular, Fars Bölgesi, Basra Körfezi, Ticaret, Bayındırlık

ORIGINAL ARTICLE URL