1862 Gümrük Tarifesinde Osmanlı İhracat Ürünleri

Authors : Namık Saçlı
Pages : 1833-1870
Doi:10.46868/atdd.2024.786
View : 194 | Download : 211
Publication Date : 2024-11-06
Article Type : Research Paper
Abstract :Osmanlı Devleti 1861-1862 senelerinde Batılı ülkelerle bir dizi ticaret antlaşması yapmış ve sonrasında antlaşmaların eki sayılan Gümrük Tarife Defterleri düzenlemiştir. Bu defterlerde taraf devletlerin ihraç ürünleri ayrıntılı bir şekilde listelenmekte ve ürünlere gümrük vergisi için esas teşkil edecek bedeller tayin edilmektedir. Osmanlı ihraç listeleri tüm devletlerle yapılan tarife cetvellerinin hepsinde birebir aynıdır. Çalışmanın amacı Osmanlı ihraç ürünlerinin kategorize edilmiş bir hâlini ortaya koymaktır. Bu sebeple defterlerde adı geçen emtia detaylı bir sınıflandırmaya tabi tutulup analiz edilmiştir. Sınıflandırma için gümrüklerde kullanılan standart ve modern bir ürün tasnif sistemi kullanılmıştır. Sistem ilkesel olarak ürünlerin nerelerde kullanıldığından ziyade hammaddeleri referans almaktadır. Bu sayede farklı sektörlerde kullanılan ürünlerin hangi kategorinin içinde olması gerektiği de bir sorun olmaktan çıkmaktadır. Yapılan sınıflandırma sayesinde Osmanlı’nın ihraç ürünleri üzerinden üretim dinamikleri, eğilimler, sektörler ve sanayileşme seviyesi kısıtlı da olsa izlenmeye çalışılmıştır. Döneme dair yapılan çeşitli çalışmalarda ülke ekonomisinin bir tarım ekonomisi olduğu iddiaları bulunmaktadır. Çalışmamızda ihraç ürünleri ortaya konularak tarım ürünleri dışında da ürünlerin varlığı gösterilmiştir. Çalışmanın 19. yüzyıl iktisadî dinamikleri, sektörleri ve emtia tarihi üzerine yapılacak sonraki araştırmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Keywords : Osmanlı, Emtia Tarihi, Gümrük Tarifesi, Dış Ticaret, İhracat

ORIGINAL ARTICLE URL