Hint-Türk Devlet Geleneğinde Siyaseten Katil Cezası

Authors : Ahmet Aydın

Pages : 753-770

Doi:10.5281/zenodo.15628743

View : 69 | Download : 91

Publication Date : 2025-04-08

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma fıkıh-siyaset ilişkisi bağlamında ele alınması gereken bir ceza olarak siyaseten katli incelemeyi hedeflemektedir. Had ve kısas dışında idârecilerin takdirine bırakılan cezaları ifade eden taʻzîrin bir türünü de devlet başkanının verdiği ölüm cezaları oluşturmaktadır. Siyaseten katlin bu cezalar içerisinde özel bir yerinin olduğu söylenebilir. Siyaseten katil kamunun genel faydasının gözetilmesi yahut da olağanüstü tedbirler alınmasının gerektiği durumlarda yapılan düzenlemelerden biri olarak değerlendirilebilir. Dört büyük mezhep temelde taʻzîr cezalarının sayı ve şiddet bakımından had cezalarını aşamayacağını kabul etmiş olsalar da siyaseten katil bu küllî kabulün istisnalarından biri hâline gelmiştir. Türk-İslam devletlerinde eski Türk-Moğol geleneğinin bir devamı olarak uygulama bulan siyaseten katil cezası en uç yönüyle Osmanlı Devleti’nde kardeş katline verilen cevâzı da kapsamaktadır. Elinizdeki bu araştırma siyaseten katli, İslam hâkimiyeti boyunca müslümanların en geniş topraklara ulaştıkları ve müesses bir nizâm kurdukları Bâbürlüler Devleti (1526-1858) özelinde ele almayı hedeflemektedir. Bâbürlü hükümdârlarının bu cezayı verme nedenleri ve cezanın tatbiki konuları üzerinde durulmaya çalışılacaktır.
Keywords : Fıkıh, Ceza Hukuku, Siyaseten Katil, Bâbürlüler, Hint Alt Kıtası

ORIGINAL ARTICLE URL