Azerbaycan’da Kurulan Bir Alman Köyü: Helenendorf (Göygöl Köyü)

Authors : Aybüke Güzay

Pages : 387-404

Doi:10.46868/atdd.2025.932

View : 89 | Download : 259

Publication Date : 2025-06-03

Article Type : Research Paper

Abstract :XIX. yüzyılda Azerbaycan’da Almanlar tarafından Helenendorf (Göygöl), Annenfeld (Şamkir), Grünfeld (Vurguna), Traubenfeld (Tovuz), Jelisawetinka (Agstafa), Georgsfeld (Çınarlı), Alexanderfeld (Gasamba) ve Eigenfeld (Irmaşlı) olmak üzere 8 adet köy kurulmuştur. Bu köyler arasında ilk inşa edileni Helenendorf adlı köydür ki günümüzde “Göygöl” olarak adlandırılmaktadır. 1819 gibi erken bir tarihte kurulan Helenendorf, Almanlar’ın Kafkasya bölgesine, birliklerini gerçekleştirdikleri 1871 tarihinden önce ayak bastıklarını göstermektedir. Almanlar Azerbaycan’da yerleşimler kurdukları zamandan itibaren sosyal-kültürel ve ekonomik olarak çeşitli faaliyetler yürütmüşlerdir. İlk kurdukları yerleşim yeri olarak ise Helenendorf, bu faaliyetlerin merkezi konumundadır. 1944 yılında Sovyetler Birliği tarafından sürgün edilinceye kadar ilgili köyde hayatlarını devam ettirmişlerdir ve kalan son Alman olan Victor Klein ise geçtiğimiz yıllarda vefat etmiştir. Bu süre içinde Almanlar ile Azerbaycan Türkleri’nin etkileşimleri olmakla birlikte, günümüzde ilgili yerleşim yerinde Azerbaycan Türkleri ikâmet etmektedir. Bu çalışmada Almanlar’ın Kafkasya bölgesine geliş sebepleri incelenecek ve günümüzde “Göygöl” olarak adlandırılan Helenendorf ile adı geçen köyün Azerbaycan’a olan etkileri değerlendirilecektir.
Keywords : Kolonizasyon, Kafkasya, Azerbaycan, Göygöl, Helenendorf

ORIGINAL ARTICLE URL