Mizah Dergileri Sütunlarında Avusturya-Macaristan’ın Bosna İlhakı (8 Ekim 1908)

Authors : Hakan Şendilmen

Pages : 952-968

View : 19 | Download : 13

Publication Date : 2025-12-26

Article Type : Review Paper

Abstract :Osmanlı Devleti, XV. yüzyılın ortalarından itibaren Balkanlar’da hızla genişleyerek Bosna ve Hersek’i egemenliği altına almıştır. Orta Avrupa’nın güneyinde, Adriyatik’e açılan stratejik bir konumda bulunan Bosna-Hersek, bu coğrafi özellikleri nedeniyle uzun süre Habsburglar ile Osmanlı Devleti arasındaki nüfuz mücadelelerinin merkezinde yer almıştır. Bölgenin jeopolitik önemine ek olarak sahip olduğu yer altı kaynakları, özellikle yeniçağda merkantilist politikaların etkisiyle Bosna-Hersek’i büyük güçlerin rekabet alanına dönüştürmüştür. XIX. yüzyılda ise Panslavist politika ekseninde Rusya, Habsburg İmparatorluğu ve Osmanlı Devleti arasında gelişen güç mücadelesi, bölgedeki gerilimleri daha da artırmıştır. II. Meşrutiyet’in ilanının ardından Osmanlı Devleti’nin Balkanlar’da barışçıl çözüm arayışları öne çıkmış olsa da, 1908 Bosna İlhakı bu süreci kesintiye uğratmıştır. Bu çalışmada, başta Karagöz ve Kalem olmak üzere yurt içi ve yurt dışı mizah dergileri incelenerek, Bosna İlhakı’nın basındaki yansımaları analiz edilmiştir. Karikatürler aracılığıyla Avusturya-Macaristan’ın Balkan politikaları ve Osmanlı hükümetinin süreçteki etkisizliği eleştirel bir bakışla değerlendirilmiştir.
Keywords : II. Meşrutiyet, Bosna İlhakı, Mizah Basını, Karikatür, Osmanlı Basını

ORIGINAL ARTICLE URL