Beauveria bassiana’nın Domateste Kurşuni Küf (Botrytis cinerea) Hastalığına Karşı In vitro ve In vivo Koşullarda Etkinliğinin Belirlenmesi

Authors : Melike Yıldırım, Şerife Evrim Arıcı

Pages : 216-227

Doi:10.29278/azd.1792442

View : 71 | Download : 36

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç: Entomopatojen fungus Beauveria bassiana BIM ve BY2 izolatlarının farklı konsantrasyonlardaki kültür filtratlarının domatesde kurşuni küf hastalığına neden olan Botrytis cinerea’ya karşı in vitro ve in vivo koşullarında etkinlikleri araştırılmıştır. Materyal ve Yöntem: Bu çalışmada, Antalya domates seralarından izole edilen B. cinerea Ant-4 izolatı ve entomopatojen fungus B. bassiana BIM ve BY2 izolatlarından elde edilen kültür filtratları kullanılmıştır. In vitro koşullarda B. bassiana’ya ait BIM ve BY2 izolatlarının farklı konsantrasyonlardaki kültür filtratlarının, agar well yöntemi (%0, 20, 40, 60, 80 ve 100) ile ve ayrıca %10, 25 ve 50 oranlarında kültür filtratı içeren PDA ortamlarında, B. cinerea’nın misel gelişimi üzerindeki antifungal etkileri değerlendirilmiştir. En iyi antagonistik etkiyi gösteren BIM izolatının kültür filtratlarının, %50, 80 ve 100 konsantrasyonları, domates bitkilerine 3 farklı yöntemle (yaprak, gövde enjeksiyonu, kök uygulamaları) ve 2 farklı uygulama şeklinde (tek uygulama ve 5 gün arayla 5 uygulama) in vivo koşullarda B. cinerea\\\'ya karşı etkisi değerlendirilmiştir. Bitki materyali olarak H-2274 domates çeşidine ait fideler kullanılmıştır. Araştırma bulguları: Agar well yönteminde B. bassiana BIM ve BY2 izolatlarının kültür filtratlarının konsantrasyonları (%20, %40, %60, %80, %100), B. cinerea misel gelişimini engellememiş ve inhibisyon zonları gözlenmemiştir. Her iki entomopatojen fungus izolatına ait kültür filtratlarının PDA ortamına doğrudan ilavesiyle elde edilen %10, %25 ve %50 konsantrasyonlarının, B. cinerea misel gelişimini engellediği belirlenmiştir. En etkili B. bassiana BIM izolatının %50 kültür filtrat konsantrasyonu olmuştur ve B. cinerea misel gelişiminde %100 inhibisyon tespit edilmiştir. B. bassiana BY2 kültür filtratı, BIM’e göre daha az etkili bulunmuş ve en etkili dozu %50 konsantrasyonu B. cinerea\\\'nın misel gelişimini %41.9 oranında engellemiştir B. bassiana BIM kültür filtratının %50, %80 ve %100 konsantrasyonları domates bitkilerine 3 farklı yöntemle (yaprak, gövde enjeksiyonu, kök uygulamaları) ve 2 farklı uygulama (tek uygulama ve 5 gün arayla 5 uygulama) yapılarak in vivo koşullarda değerlendirilmiştir. Gövde enjeksiyonu tek uygulamalı kültür filtratının %50 ile %100 konsantrasyonları ve 5 gün arayla 5 kez yapılan yaprak uygulamasının %80 konsantrasyonları fungisit kadar etkili olup B. cinerea’yı tamamen baskılamıştır. Sonuç: Bu çalışma, entomopatojen fungus B. bassiana BIM izolatının, domateslerde B. cinerea kurşuni küf hastalığına karşı biyolojik mücadelede etkili bir alternatif olabileceğini ve kimyasal fungisitlerin yerine çevre dostu bir çözüm sunabileceğini göstermektedir.
Keywords : Biyolojik mücadele, Beauveria bassiana, Botrytis cinerea, Entomopatojen fungus, Kültür filtrat

ORIGINAL ARTICLE URL