1970’lerde Türk Aile Kurgusu: Ebeveynlik Kitaplarına Göre İdeal Kadınlık ve Erkeklik

Authors : Burcu Asena Salman
Pages : 363-387
Doi:10.53281/kritik.1660539
View : 88 | Download : 158
Publication Date : 2025-12-29
Article Type : Review Paper
Abstract :Aile yapısının kültürel, sosyo-ekonomik, politik sebeplerle değişimi, özellikle feminist literatür tarafından ele alınan evrensel ve tarihsel bir konudur. Kadınların toplum içinde sergilemesi istenen eş ve annelik temsilleri çoğunlukla devlet politikaları tarafından, siyasi ve finansal duruma göre belirlenmenin yanı sıra, çeşitli araçlar yoluyla topluma uygulatılmaktadır. Bu araçlardan biri, \\\"rehber\\\" kategorisindeki kitaplardır. Kitlesi Türkiye ve Avrupa\\\'da yaşayan Türkler olan Hürriyet Gazetesi ve Alman ortak yapımı olarak satılan Hürriyet Ana Baba Rehberi isimli rehber kitap kadınlık, annelik, erkeklik, babalık, çocuk bakımı ve aile sağlığı hakkında \\\"tüm soruları\\\" cevaplama iddiası taşıyan bir önsöz ile, yazarlar, basım yeri gibi baskıya dair bilgiler belirtilmeksizin 1973\\\'te basılmıştır. Hürriyet Gazetesi o dönemin en yüksek tirajlı ve yaygın dağıtım ağına sahip günlük gazetesi olduğu için Hürriyet Ana-Baba Rehberi\\\'nin de çağdaşlarına kıyasla daha çok satılmış olduğu, ikinci el kitap satan sitelerde kitabın yoğun olarak bulunmasından da tahmin edilmektedir. 1970\\\'lerin ilk yarısında yazıldığı tespit edilebilen, biri İslami perspektifli, 5 \\\"aile\\\" temalı rehber kitapta kadına, çoğunlukla erkek yazarlar tarafından biçilen kadın ve eş temsili bu makalede ele alınmaktadır. Bu araştırma, Hürriyet Ana-Baba Rehberi merkeze alınarak, diğer kitaplarla yapılan karşılaştırmalarla, yaratılmak istenen kadın ve erkek temsillerini göstergebilim ve literatür taraması ile analiz etmeyi amaçlamaktadır. Kitabın, Cumhuriyet\\\'in 50. yılı olan 1973\\\'te ve politik çalkantıların yaşandığı bir dönemde basılmış olması araştırma çıktıları açısından önem teşkil etmektedir. Bu araştırmada kadının mutluluk için üstüne yüklenen sorumluluklar resimler, çizimler ve söylem üzerinden değerlendirilecektir.
Keywords : temsil, aile, eş, ebeveyn, evlilik, rehber kitap

ORIGINAL ARTICLE URL