Türk Kültüründe Bahçe Algısının Kitap Sanatlarına Yansıması: Şah Mahmud Nişâburî Albümü Örneği

Authors : Burcu Eryılmaz

Pages : 156-173

Doi:10.46250/kulturder.1702376

View : 109 | Download : 120

Publication Date : 2025-09-10

Article Type : Research Paper

Abstract :Din ve insan arasındaki en somut ifadelerden biri olan cennet kavramı, cennet bahçelerinin kurulmasında büyük katkı sağlamıştır. Tüm güzel sanatları etkileyen bu kültürel ve dinsel yaklaşım, Türk süsleme sanatlarının da belirleyicisi olmuştur. Bu araştırmada 16. ve 17. yüzyıl Osmanlı kitap sanatlarından kâğıt oyma sanatı ile üretilen bitkisel bezemeli cennet bahçesi temalı çalışmalar konu alınmıştır. Yarı stilize ve natüralist çiçek motiflerinin konu alındığı araştırmada çiçeklerin her biri kendi dalında ve yaprağında çalışılmıştır. Bahçe tasarımlarının kitap sanatlarında konu olarak ağırlık kazandığı bu dönemde yoğunluklu hasbahçe çiçekleri, ağaç ve bitkiler konu edilmiştir. Kitap sanatlarında sanatkarlara ilham kaynağı olan ve cennet temasının tasvirinde sıklıkla kullanılan bitkisel motifler, Şah Mahmut Nişaburi albümü içindeki cennet bahçesi temalı çalışma ile kitap sanatlarındaki en güzel örneklerden birini sunmuştur. Araştırmanın amacı; ince işçiliğiyle ve içerisinde barındırdığı cennetin de tasvirinde çokça işlenen odunsu bitkiler ve rengarenk çiçekler ile cennet temasını ve ölümsüzlük kavramlarını temsil eden bu eserin ve katı‘ sanatının tanınırlığını artırmaktır. Konu ile ilgili veri toplama tekniklerinden genel tarama modelinin esas alındığı çalışmada, nitel araştırma yöntem ve teknikleri kullanılmıştır.
Keywords : kitap sanatları, katı‘ sanatı, Şah Mahmud Nişaburi Albümü, cennet bahçeleri, bitkisel bezemeler

ORIGINAL ARTICLE URL