Vergi Okuryazarlığının Belirleyenleri Üzerine Ampirik Araştırma

Authors : Elif Tokat, Işıl Ayas

Pages : 70-87

Doi:10.26650/mcd2025-1688850

View : 82 | Download : 72

Publication Date : 2025-06-04

Article Type : Research Paper

Abstract :Vergi sisteminin etkinliğini etkileyen en önemli faktörlerden birisi vergi okuryazarlığıdır. Vergi okuryazarlığı sosyo ekonomik, psikolojik ve politik faktörler, genel okuryazarlık gibi birçok önemli bileşenden etkilenmektedir. Bu çalışmanın ana amacı Marmara bölgesinde vergi okuryazarlığının belirleyenlerinin tespit edilmesidir. Bölgedeki fi nansal okuryazarlığın ölçülmesi ve çalışmada tespit edilen vergi okuryazarlığı ile ilişkisinin tespit edilmesi çalışmanın diğer önemli amacıdır. Bu doğrultuda çalışmada kolayda örnekleme yöntemi kullanılmakta, 428 katılımcıya anket uygulanmaktadır. Vergi okuryazarlığı bilişsel, duyuşsal ve psikomotor beceriler olmak üzere 3 boyutta ele alınmak tadır. Çalışmada ulaşılan sonuçlara bakıldığında Marmara bölgesinde vergi okuryazarlığı düzeyi orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Aynı şekilde vergi okuryazarlığı ile finansal okuryazarlık arasındaki ilişkisi de orta düzeydedir. Vergi okuryazarlığını ivmelendiren en önemli iki beceri bilişsel ve psikomotor becerilerdir. Vergi okuryazarlığını etkileyen ve öne çıkan demografik değişkenler eğitim, yaş, gelir ve medeni durum olarak sıralanmaktadır. Buna göre psikomotor becerilerde lisans mezunları önlisans ve lise mezunlarına göre yüksek ortalamaya sahiptir. 46-55 yaş grubundaki katılımcılar üç boyutta da diğer gruplara göre yüksek ortalamaya sahiptir. Medeni durum değişkenine göre evli katılımcıların bekâr katılımcılara göre bilişsel ve duyuşsal boyutta ortalamaları daha yüksektir. Gelir değişkenine göre bilişsel ve duyuşsal ölçek ortalamaları orta gelir grubu katılımcıların üst gelir grubu katılımcılarına göre daha yüksektir. Psikomotor beceriler ise üst gelir grubundaki katılımcıların, orta gelir grubundaki katılımcılara göre daha yüksektir.
Keywords : Vergi Okuryazarlığı, Finansal Okuryazarlık, Duyuşsal Beceriler, Bilişsel Beceriler Psikomotor Beceriler

ORIGINAL ARTICLE URL