AKARYAKIT İSTASYONU KİRALARINA UYGULANACAK HÜKÜMLERİN BELİRLENMESİNE İLİŞKİN BİR DEĞERLENDİRME

Authors : Gökay Sarı

Pages : 1087-1106

Doi:10.54704/akdhfd.1632041

View : 75 | Download : 84

Publication Date : 2025-12-26

Article Type : Research Paper

Abstract :Türk Borçlar Kanunu, kira sözleşmesini; kira sözleşmesinin genel hükümleri, konut ve çatılı işyeri kiraları ve ürün kirası olmak üzere üç farklı ayrımda ele almaktadır. Türk Borçlar Kanunu’ndan önce, 818 sayılı Borçlar Kanunu kira sözleşmesinin genel hükümleri ile ürün kirasını; 6570 sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkındaki Kanun ise konut ve çatılı işyeri kiralarını düzenliyordu. Bu kira türlerinden konut ve çatılı işyeri kiraları ile ürün kiraları özel nitelikte olup, bu kira türlerine ilişkin özel hüküm bulunmadığında genel hükümlere başvuruluyordu. Akaryakıt istasyonlarını konu edinen kira sözleşmeleri de kira sözleşmesinin genel hükümlerine, konut ve çatılı işyeri kiraları hükümlerine ya da ürün kirası hükümlerine uygun şeklinde yapılabilmektedir. Akaryakıt istasyonları eğer ticari işletme niteliğini de taşıyor ise aynı zamanda ticari işletme kirasına da konu olabilmektedir. Uyuşmazlık halinde hangi kira türüne ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiğinin belirlenmesi sorunu geçmişten günümüze kadar devam etmiş ve halen de devam etmektedir. Akaryakıt istasyonlarının bünyesinde açık ve kapalı alanları bir arada bulundurması, Türk Borçlar Kanunu’nun aradığı çatı kavramının akaryakıt istasyonlarının bünyesinde bulunup bulunmadığı ve ürün kirası ile diğer kira türlerinin birlikte uygulanmasının mümkün olup olmadığı bu sorunun kaynaklarıdır. Sorunun çözümü için çatı kavramından ne anlaşılması gerektiği belirlenmeli, akaryakıt istasyonu bünyesinde açık ve kapalı alanların bulunması halinde açık alanın mı kapalı alanın mı üstün vasıfta olduğu belirlenmeli ve ürün kirası sözleşmesinde hüküm bulunmayan hallerde kira sözleşmesine ilişkin genel hükümlerin mi yoksa çatılı işyeri kirasına ilişkin hükümlerin mi uygulanacağı belirlenmelidir. Çalışmada, Yargıtay kararları ve öğreti görüşleri ışığında, akaryakıt istasyonu kiralarına hangi hükümlerin uygulanacağı belirlenmiştir.
Keywords : Kira, Konut ve Çatılı İşyeri, Ürün Kirası, Akaryakıt İstasyonu, Üstün Nitelik

ORIGINAL ARTICLE URL