Reklamlarda Kadın Temsili Araştırmalarının Sistematik Literatür İncelemesi

Reklamlarda kadınların temsili konusu uzun bir süredir birçok araştırmacının ilgisini çekmiş ve bu doğrultuda temsil değişikliklerini araştırmak için çok sayıda çalışma yapılmıştır. Fakat, literatüre yönelik kapsamlı ve sistematik bir incelemenin eksikliği nedeniyle bu bilgi birikimi dağınık haldedir. Bu çalışma, reklamda kadın temsili ile ilgili yapılan araştırmaların durumuna ilişkin sistematik ve kapsamlı bir genel bakış sunmayı amaçlamaktadır. Bu amacı gerçekleştirmek için son 50 yıl içerisinde Scopus veri tabanında yer alan 181 farklı dergide yayınlanan 298 makalenin sistematik literatür incelemesi yapılmıştır. Verilerin analizinde bibliyometrik analiz tekniği kullanılmıştır. Performans analizi açısından bulgular, özellikle 2019 yılı itibariyle makale sayısının arttığını, Michael LaTour’un en üretken yazar olduğunu, en çok yayın yapılan dergilerin Sex Roles, International Journal of Advertising ve Journal of Advertising şeklinde sıralandığını ve ABD’nin literatüre en çok katkı yapan ülke olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, toplam atıf sayısı odağında konu ile ilgili en etkili olan makaleler belirlenmiştir. Öte yandan, bilimsel haritalama açısından, tematik gelişim analizi üç evre halinde değerlendirilmiş ve ortak kelime analizi sonucunda araştırmaların odaklandığı üç küme ortaya çıkmıştır: (1) Toplumsal cinsiyet rolü, tüketici eğilimleri ve feminizm, (2) medya türleri ve ideolojik bakış, (3) cinsel çekicilik ve moda reklamlarında kadın bedeni. Sonuç olarak, bu çalışma reklamda kadın temsili araştırmalarının sistematik ve kapsamlı bir incelemesini sunarak literatüre ve uygulamaya katkıda bulunmaktadır.