ATEBETÜ’L-HAKAYIK’TA YÖNELTİCİ EDİMSELLER: ÖĞÜT VERMEK EDİMSÖZ EDİMİ

Authors : Ezgi Demirel Kamanlı

Pages : 137-151

View : 79 | Download : 133

Publication Date : 2025-11-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Atebetü’l-Hakayık bulunuşundan itibaren geleneksel dil bilgisi çalışmaları çerçevesinde araştırmacılar tarafından çeşitli yönleriyle incelenmiştir. Eserin modern dil biliminin sunduğu yeni yöntemlerle değerlendirilmesiyse onun farklı niteliklerini ortaya çıkarması bakımından önemlidir. Bu nedenle Atebetü’l-Hakayık, çalışmada edim biliminin ilkelerine göre ele alınmıştır. Edim bilimi araştırmacıları yukarıda sözü edilen imaları anlayabilmek için çeşitli kuramlar geliştirmiştir. “Söz edimi” kuramı da bunlardan biridir. Söz edimi kuramına göre sözcüklerin kullanıldıkları bağlam içerisinde kazandıkları anlamlar değişmektedir. Herhangi bir sözcük farklı bağlamlarda bambaşka anlamlara sahip olabilmektedir. Bu çalışmanın sınırları içinde Searle’nin “yönelticiler” başlığı altında ele aldığı “öğüt vermek” edimsöz edimi üzerinde durulmaktadır. Öğüt vermek edimselinin eserde “pend al-” edimseliyle doğrudan kullanılmasının yanında “bul-, eşit-, büt-, kizle-” gibi edimsellerle de örtük olarak kullanıldığı tespit edilmiştir.
Keywords : Atebetü'l-Hakayık, edim bilimi, edimsöz edimi, yönelticiler, öğüt vermek

ORIGINAL ARTICLE URL