DOSTLUK ANTLAŞMASI’NIN 100. YILINDA TÜRKİYE İLE HOLLANDA ARASINDAKİ DIŞ TİCARETİN ANALİZİ

Authors : Binali Kılıç
Pages : 176-192
Doi:10.54707/meric.1779434
View : 44 | Download : 83
Publication Date : 2025-12-31
Article Type : Review Paper
Abstract :Bu çalışma, Dostluk Antlaşması’nın 100. Yılı bağlamında Türkiye ile Hollanda arasındaki dış ticaretin tarihsel arka planını ve güncel dinamiklerini birlikte değerlendirerek, ticaret bileşiminin yapısını, tarafların küresel değer zincirlerindeki konumunu ve işbirliği potansiyelini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Analiz; 17. yüzyıldan günümüze uzanan diplomatik ve ticari gelişmeleri, ikili antlaşmaları, Hollanda’nın toplam dış ticaretindeki başlıca ürün ve ülke dağılımlarını ve Türkiye’nin Hollanda’ya ihracatının ürün kırılımını kapsamaktadır. Çalışmada, resmi kurum yayınları ve literatürden derlenen nicel veriler tablolaştırılarak yorumlanmış; ülke ve ürün bazlı paylar üzerinden değerlendirmeler yapılmıştır. Hollanda’nın 2024 yılındaki ihracatı 725,5 milyar $, ithalattı ise 636,9 milyar $ olup dış ticaret fazlası vermektedir. Enerji ürünleri (ham/işlenmiş petrol, gaz) ile yüksek teknoloji ve sağlık ekipmanları hem ihracat hem ithalatta belirleyicidir. Türkiye’nin Hollanda’ya ihracatı çeşitlidir; mineral yakıtlar ve hazır giyim, otomotiv, makine/elektronik ve tarım-gıda malları önemli kalemlerdir. Coğrafi olarak Hollanda’nın ticareti Avrupa, ülke olarak Almanya odaklı olduğu görülmektedir. Sonuç olarak Türkiye–Hollanda ticareti enerji, imalat ve tarım ekseninde çok boyutlu bir yapı sergilemektedir. Hollanda’nın lojistik/teknoloji kümeleri ile Türkiye’nin üretim kapasitesi birbirini tamamlayacak yapıda olduğu düşünülmektedir. Ticaret hacmi orta ölçekli olsa da yapılan işbirliği alanları stratejiktir. Enerji dışı yüksek katma değerli malların (medikal cihazlar, elektronik, kimya vb.) payının artırılması mümkündür. Ortak Ar-Ge ve inovasyon programları ile kümelenme bağlantıları derinleştirilebilir. Tarım ve gıda alanlarında sürdürülebilirlik standartları üzerinden ortak sertifikasyon ve pazarlama stratejileri geliştirilebilir.
Keywords : Dostluk Antlaşması, Hollanda, Dış Ticaret

ORIGINAL ARTICLE URL