İnsanın Mükemmellik Arayışında Yapay Zekanın Yeri: Kusursuzluk ve Mükemmellik Kavramları Etrafında Bir Değerlendirme

Authors : Melis Uygur Bibika, Celal Yeşilçayır

Pages : 189-206

Doi:10.51404/metazihin.1802026

View : 126 | Download : 216

Publication Date : 2026-01-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Kendilik bilincine sahip bir varlık olarak insanın, tüm çağlarda kendini aşma ve mükemmeli arama eğiliminde olduğu yaygın bir şekilde bilinmektedir. Bu çalışmada insanın tarih boyunca süregelen mükemmellik arayışı, yapay zekâ felsefesi bağlamında, mükemmellik ve kusursuzluk ikilemi çerçevesinde incelenmektedir. İlk adımda Antik Çağ’dan günümüze gelişen mükemmellik kavramının, YZ teknolojileriyle nasıl bir yöne evrildiği ele alınmaktadır. Bununla birlikte YZ teknolojilerinin performans odaklı, hatasız ve kusursuz bir mükemmellik anlayışı ile uyuşup uyuşmadığı irdelenmektedir. Bu kapsamda tabiat düzenine içkin karmaşık, öngörülemeyen ve kaosa dönük süreçlerin insan bilincinin işleyişiyle benzer yönleri incelenmektedir. Aynı zamanda doğa ile insan unsurları yaratıcılık ve mükemmellik anlayışları bakımından tartışılmaktadır. Doğadaki düzen ile kaosun iç içe geçmiş yapısı, insan bilincinin karmaşıklığı ve yaratıcılık süreçleri, mükemmellik idealinin yalnızca hatasızlıkla değil, aynı zamanda yenilik ve uyum sağlama kapasitesiyle yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Yaratıcılık testlerinde zaman zaman insana benzer ya da onu aşan performanslar sergilese de YZ’nin yaratıcı süreçlerinde içsel motivasyon, deneyim ve duygusal derinlik eksikliği dikkat çekmektedir. Bu durum, YZ’nin ortaya koyduğu “yaratıcılığın” insan yaratıcılığının bir simülasyonu ya da türevi olarak kalmasına neden olmaktadır. Sonuç olarak YZ’nin insanın üretim kapasitesini artıran ve hataları minimize eden bir araç olduğu, ancak özgün yaratıcılık ve anlam arayışında insan bilincinin vazgeçilmez rolünün korunduğu görülmektedir.
Keywords : yapay zeka, insan bilinci, mükemmellik, kusursuzluk, yaratıcılık

ORIGINAL ARTICLE URL