Ev Temelli Koçluk Uygulamalarının Doğal Dil Öğretimi Stratejileri ve Çocuk Çıktıları Üzerindeki Etkileri

Authors : Salih Rakap, Serife Balıkcı, Emrah Gülboy, Sinan Kalkan

Pages : 2073-2108

Doi:10.37669/milliegitim.1256041

View : 145 | Download : 124

Publication Date : 2024-11-01

Article Type : Research Paper

Abstract :Dil, konuşma ve iletişim becerilerinin erken yaşlardan itibaren gelişimsel dönemlere uygun olarak kazanılması çocukların bağımsız olarak yaşamlarını sürdürebilmeleri açısından oldukça önemlidir. Bu alanlarda yaşanan gecikmelerin olumsuz etkilerini ortadan kaldırmak ya da hafifletmek amacıyla, çocukların dil, konuşma ve iletişim becerilerini geliştirmeye odaklı kanıt temelli müdahaleleri içeren erken müdahale programlarının mümkün olduğu kadar erken yaşlarda sunulması oldukça önemlidir. Erken müdahale programlarının hedeflenen çocuk çıktılarına ulaşabilmesi için kanıta dayalı uygulamaların yüksek uygulama güvenirliğiyle uygulanması gerekir. Bu bağlamda öğretmenler ve ebeveynlerin koçluk ya da mentörlük gibi uygulama destekleri yardımıyla desteklenmeleri üretilen bilginin uygulama ortamlarında kullanılması sağlar. Bu çalışmanın amacı, eğitim oturumunu takiben ev temelli koçluk desteği içeren aile eğitim programının bir özel gereksinimli çocuk annesinin doğal dil öğretimi (DDÖ) stratejilerini doğru uygulama becerilerini edinmesi ve anne tarafından sunulan DDÖ’nün özel gereksinimli küçük bir çocuğun ifade edici dil becerileri üzerindeki etkilerinin incelenmesidir. Araştırmaya bir anne ve dil konuşma yetersizliği olan çocuğu katılmıştır. Araştırmada tek-denekli deneysel desenlerden davranışlar arası çoklu başlama deseni kullanılmıştır. Bulgular eğitim oturumları ardından sunulan ev temelli koçluk desteği içeren aile eğitim programı annenin DDÖ stratejileri olan model olma, talep etme, bekleme süreli öğretim ve fırsat öğretimini uygulama becerilerini edinmesinde, korumasında ve genellemesinde etkili olduğunu göstermektedir. Bunun yanı sıra bulgular anne tarafından sunulan DDÖ stratejilerinin çocuğunun kullandığı sözcüklerdeki ortalama sözce uzunluğunu, farklı sözcük sayısını ve toplam sözcük sayısını artırmada etkili olduğunu göstermektedir. Çalışmanın bulguları alanyazınla karşılaştırılmış ve ileri araştırmalara yönelik öneriler sunulmuştur.
Keywords : doğal dil öğretim stratejileri, ebeveyn koçluğu, aile eğitimi, doğal öğretim, dil ve konuşma bozukluğu

ORIGINAL ARTICLE URL