AİLEYE İKTİSADÎ YAKLAŞIM: GARY S. BECKER’IN METODOLOJİK EMPERYALİZMİ

Authors : Adem Levent

Pages : 110-128

View : 79 | Download : 220

Publication Date : 2025-11-13

Article Type : Research Paper

Abstract :1992 yılında Nobel İktisat Ödülü alan Gary S. Becker (1930-2014), insan davranışları üzerine oldukça etkili çalışmalar yapmıştır. Beşerî sermaye, aile ekonomisi, ayrımcılık ve suç, insan davranışlarını incelerken öne çıkan çalışma alanlarıdır. Bunlar içinde aile ekonomisi, insan davranışları üzerine en dikkat çeken çalışma alanlarından biridir. Aile içi ilişkiler, evlilik, boşanma, doğurganlık, evli kadınların iş gücüne katılım oranı, çocuk sahibi olma, fedakârlık ve bencillik, Becker’ın aile ekonomisinde ele aldığı başlıca sosyolojik meselelerdir. Becker, bu meseleleri iktisadî yaklaşıma bağlı kalarak sürdürmüştür. İktisadî yaklaşımı, kişisel çıkara dayalı maksimizasyon davranışı, piyasa dengesi ve istikrarlı tercihlerin birleşimi olarak ifade etmiştir. Aynı zamanda İktisadî yaklaşımı, rasyonel seçim teorisiyle özdeş kabul etmiştir. Bu yaklaşımı veya rasyonel seçim teorisini esas alarak aileyi bir iktisadî organizasyona benzetmiştir. Rasyonel seçim teorisini kullanarak iktisadın araştırma mantığını bir sosyal kurum olan aile gibi iktisat dışı alanlara yayma becerisi hem iktisat içinde hem de iktisat dışında ciddi tartışmalara neden olmuştur. Bu tartışmalar, metodolojik emperyalizm çatısı altında incelenmiştir. Bu çalışmada, Becker’ın sosyolojik meseleler üzerine yaptığı çalışmalardan özellikle aile ekonomisi değerlendirilmektedir. Yapılan değerlendirme neticesinde Becker’ın aileyi iktisadî organizasyona benzettiği için ailenin geniş bir toplumsal kurum olma yönünü daralttığı tespit edilmiştir.
Keywords : Gary S. Becker, İktisadî Yaklaşım, Aile Ekonomisi, Çürük Çocuk Teoremi, Fedakârlık

ORIGINAL ARTICLE URL