AÇIK MADEN İŞLETMELERİNDE GEORADAR VE PİYEZOMETRE VERİLERİ KULLANILARAK YATAY KUYU UYGULAMALARININ ENERJİ VERİMLİLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Authors : Arslan Vepayev, Ozan Deniz

Pages : 1061-1077

Doi:10.21923/jesd.1726957

View : 82 | Download : 138

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Madencilik sektörü, yüksek enerji tüketimi ve kullanılan enerjinin büyük kısmının ticari kaynaklardan sağlanması nedeniyle enerji verimliliği çalışmalarında öncelikli bir öneme sahiptir. Bu çalışmada açık ocak madencilik faaliyetlerinde yeraltı suyunun uzaklaştırılması süreçlerinde enerji verimliliğini artırmak amacıyla GeoRadar, piyezometre kuyuları ve yapısal jeoloji verileri kullanılarak yatay drenaj kuyularının optimum yerleşimleri belirlenmiştir. Çalışma kapsamında kullanılan yöntemler arasında GeoRadar destekli deformasyon haritalaması, piyezometre verileriyle yeraltı su seviyelerinin izlenmesi ve yapısal unsurların detaylı haritalanması bulunmaktadır. Sahada uygulanan yatay drenaj kuyularının dikey pompa kuyularıyla karşılaştırmalı analizleri sonucunda, yatay kuyuların su tahliyesi için yaklaşık %60 daha düşük enerji tüketimi sağladığı ve birim su drenaj maliyetlerinin dikey kuyulara göre ortalama %40 daha az olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, jeolojik ve hidrojeolojik analizler sonucunda yatay kuyuların, özellikle yüksek geçirgenliğe sahip fay breşleri bölgelerinde enerji ve maliyet açısından avantaj sağladığı ortaya konmuştur. Sonuç olarak, açık ocak madencilik işletmelerinde yatay kuyu uygulamalarının hidrojeolojik verilerle optimize edilmesinin, enerji tüketimini azaltarak sürdürülebilir madencilik faaliyetlerine katkı sağlayabileceği gösterilmiştir.
Keywords : Açık Ocak Madenciliği, Yeraltı Suyu Yönetimi, GeoRadar, Piyezometre, Enerji Verimliliği, Yatay Drenaj Kuyusu, Hidrojeoloji

ORIGINAL ARTICLE URL