Çevresel (Periferik) Realizm Yaklaşımı: “Diğer Devletler”in Dış Politika Davranışına Dair

Bu çalışmada, Uluslararası İlişkiler teorilerinden Realizmin bir alt kolu olarak yorumlanabilecek Çevresel Realizm, mahiyeti, arka planı ve üzerine getirilebilecek eleştirilerle bir arada değerlendirilmektedir. Çevresel Realizm, Arjantinli siyaset bilimci ve dış politika danışmanı Carlos Escude’nin 1990’lı yıllarda Arjantin dış politikasını analiz etmek üzere geliştirdiği bir teorik çerçevedir. İlk olarak, yaklaşımın genel Uluslararası İlişkiler teorileri ve özel olarak Realist teoride gördüğü eksiklikler ele alınmıştır. Bu çerçevede Çevresel Realizm, Uluslararası İlişkiler literatüründe büyük güçlerin gölgesinde kalmış çevre (periferi), küçük, zayıf veya “diğer devletler”in dış politikadaki tekil ve ittifak içi davranışlarını inceleyen görüşler ışığında yorumlanmıştır. Yazarın literatürdeki eksiklikler üzerine bina ettiği, devlet temelli değil yurttaş temelli ve anarşik bir sistemin içerisinde özdeş değil hiyerarşik bir sistemin içerisinde farklı karakterdeki aktörler olarak temellendirdiği devlet-toplum kompleksi bakış açısı sunulmuştur. İkinci olarak, Çevresel Realizm yaklaşımı ile analiz edilen farklı dış politika analiz örnekleri incelenmiştir. Son olarak, bu yaklaşımın Realist teoriler içerisinde ne ifade ettiği ve yaklaşım üzerine hangi eleştirilerin getirilerek geliştirilebileceği tartışılmıştır.