Yabancı dilde konuşma becerisinin üretken yapay zekâ ile değerlendirilmesi

Authors : Oğuz İbrahim Dündar

Pages : 169-184

Doi:10.30783/nevsosbilen.1746385

View : 113 | Download : 280

Publication Date : 2025-12-07

Article Type : Review Paper

Abstract :Bu hızlı derleme çalışması, üretken yapay zekâ (ÜYZ) destekli araçların yabancı dil öğrenen bireylerin konuşma becerilerinin değerlendirilmesindeki rolünü tematik analiz yöntemiyle incelemektedir. Çalışma kapsamında, alan yazında konuya odaklanan 67 çalışma taranmış; 2018-2025 yılları arasında yayımlanan, ÜYZ araçlarının kullanıldığı ve yabancı dil öğrenenlerle yürütülmüş 7 ampirik araştırma belirlenen ölçütlere göre derinlemesine analiz edilmek üzere seçilmiştir. Veri toplama sürecinde Scopus, Google Scholar, Web of Science ve EBSCO gibi dört büyük akademik veri tabanı kullanılmıştır. Elde edilen bulgular dört ana tema etrafında toplanmaktadır: (1) otomatik geribildirim ve bireyselleştirilmiş değerlendirme (2) dil yeterlilikleri ve öğrenen özerkliği üzerindeki etkiler, (3) yenilikçi teknik yaklaşımlar, (4) sistemsel sınırlılıklar ve etik meseleler. Büyük dil modelleri ve otomatik konuşma tanıma teknolojileri, öğrencilere anlık, detaylı ve hedefe yönelik geribildirim sunarak öğrenme süreçlerini bireyselleştirmekte ve öğretmenlerin ölçme-değerlendirme yükünü önemli ölçüde azaltmaktadır. Ancak bu sistemler, kültürel duyarlılık, duygusal zekâ ve bağlamsal esneklik açısından hâlâ çeşitli sınırlılıklar taşımaktadır. Çalışma, ÜYZ tabanlı değerlendirme uygulamalarının pedagojik hedeflerle uyumlu, etik ve kültürel açıdan duyarlı bir yaklaşımla ele alınmasının gerekliliğini vurgulamaktadır.
Keywords : Hızlı derleme, Konuşma becerisi, Ölçme-değerlendirme, Üretken yapay zekâ, Yapay zekâ

ORIGINAL ARTICLE URL