KÜRESEL BELİRSİZLİK VE RİSKLERİN BORSA İSTANBUL ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: BIST100 ÖRNEĞİNDEN KANITLAR

Authors : Elif Hilal Nazlıoğlu

Pages : 1-13

Doi:10.52122/nisantasisbd.1809527

View : 195 | Download : 311

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Küresel ekonomide son yıllardaki belirsizliklerin artması ekonomik ve finansal piyasaları önemli ölçüde etkilemektedir. Türkiye’nin gelişmekte olan ekonomi özelliğine sahip olması bu belirsizliklerden etkilenmesine neden olmaktadır. Buradan hareketle, çalışmanın amacı, küresel politika belirsizliklerinin Borsa İstanbul üzerindeki etkisini araştırmaktır. Bu doğrultuda belirsizlik göstergeleri olarak küresel ekonomik politika belirsizliği (GEPU), para politikası belirsizliği (MPU) ve jeopolitik riskler (GPR) değişkenleri ile Türkiye hisse senedi piyasasını temsilen BIST100 Endeksi seçilmiştir. Değişkenler arasındaki ampirik ilişkiler Genelleştirilmiş Etki Tepki Fonksiyonları, Varyans Ayrıştırması ve Granger Nedensellik Analizi yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada değişkenler arasındaki ilişkilerin analizi için Ocak 2006-Haziran 2024 dönemi aylık frekansta veriler kullanılmıştır. Etki-Tepki analizi bulgularına göre, BIST100 GEPU ve GPR şoklarına pozitif tepki vermektedir. Varyans Ayrıştırma analizine göre, BIST100 varyansı en çok kendi şoklarından etkilenmekle birlikte GEPU şoklarının etkisi zaman içerisinde artmaktadır. Granger Nedensellik analizine göre ise sadece GEPU’dan BIST100’e tek yönlü nedensellik vardır. Sonuçlara göre BIST100 endeksi küresel ekonomik ve jeopolitik belirsizlikler ve risklerden etkilenmektedir.
Keywords : Belirsizlik, risk, hisse senedi piyasası, nedensellik

ORIGINAL ARTICLE URL