SOMUT ŞİİR VE GRAFİK TASARIM ARASINDAKİ TİPOGRAFİK ETKİLEŞİM

Authors : Dilek Çulha

Pages : 697-720

Doi:10.52122/nisantasisbd.1697313

View : 27 | Download : 54

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, somut şiirin biçimsel yapısıyla grafik tasarımın tipografik düzen ilkeleri arasındaki ilişkileri incelemeye yönelik nitel bir araştırmadır. Şiirin görselleştirme potansiyeli ile tasarımın algısal düzenleme gücü arasındaki etkileşim, tarihsel ve kuramsal bağlamlar temelinde ele alınmıştır. Stéphane Mallarmé ile başlayan ve 20. yüzyılın ortalarında Eugen Gomringer, Max Bense ve Augusto de Campos gibi isimlerle gelişen somut şiir örnekleri, izim dönemi tipografi merkezli görseller ile ilişkilendirilerek değerlendirilmiştir. Şiirlerdeki boşluk kullanımı, yazı karakteri seçimi ve kelime yerleşimlerinin mekânla kurduğu ilişki, grafik tasarımda tipografi temelli bir ifade stratejisi olarak konumlandırılmaktadır. Bu araştırma, tipografinin okunabilir bir anlam üretme aracı olmanın ötesinde, duyusal deneyimler oluşturma kapasitesiyle disiplinler arası bir kullanım potansiyeline vurgu yapmaktadır. Bu bağlamda tipografi ile şiir arasında kurulan bağ, görsel dilin düşünsel bir üretim biçimi olarak değerlendirilmiştir. Çalışma, sınırlı sayıda şiir ve grafik örneği üzerinden yürütülmüş; yorumlama ve çıkarım yapma yöntemlerine dayandırılarak metinleştirilmiştir.
Keywords : Somut Şiir, Tipografi, Deneysellik, Grafik Tasarım, Görmek, Okumak.

ORIGINAL ARTICLE URL