Arap Dilinde Mazi Fiilinin Anlam Analizi

Authors : Mustafa Keskin
Pages : 423-443
Doi:10.17120/omuifd.1539593
View : 137 | Download : 180
Publication Date : 2025-12-29
Article Type : Research Paper
Abstract :Arap dilinde kelimenin üç kısmından biri olan ve cümleye zaman anlamını katarak eylem/oluşun gerçekleşmesini belli bir zaman dilimine bağlayan fiil, vuku bulduğu zamanı ifade etme bakımından mazi, muzari ve emir olmak üzere üç kısma ayrılmaktadır. Söz konusu bu fiiller, kelamda herhangi bir karine olmadan kullanıldıklarında, mazi fiil, geçmişteki zamanı; muzari fiil, yakın gelecekteki zamanı; emir fiili ise şimdiki zamanı ifade etmektedir. Ancak bu fiiller bulundukları bağlam çerçevesinde değerlendirildiğinde, yukarıda belirtilen esas anlamlarının dışında farklı anlamlar da ifade edebilmektedir. Bu çalışmada özellikle fiilin üç kısmından biri olan mazi fiilin esas ve yan anlamları araştırılarak bağlamsal sebepler dolayısıyla ortaya çıkan bu farklı manalar tespit edilmeye gayret edilmiştir. Bu çerçevede konunun daha iyi anlaşılmasına yardımcı olmak için çalışmanın girişinde konunun kavramsal çerçevesi verilmiştir. Bu bağlamda birlikte çalışmada konu edinilen mazi ve muzari fiillerinin tanımları verilerek bu iki fiil hakkında açıklayıcı bilgilere yer verilmiştir. Daha sonra mazi fiilinin yapısı ve özelliklerinden bahsedilmiş ve bu fiilin esasen geçmiş zamanı ifade ettiği birletilmekle beraber, bu zamanın bağlamsal faktörlere bağlı olarak kendi içinde farklı zaman dilimlerini ifade ettiğine değinilmiştir.Yanı sıra mazi fiilin sadece geçmiş zamanı ifade etmek için kullanılan bir fiil olmadığını, bu fiilin bağlam gereği şimdiki zaman, gelecek zaman ve mutlak zamanı yanı sıra telep ve inşa anlamlarını da ifade ettiği zikredilmiştir. Bu itibarla Arap dilinde mazi fiilin söz konusu farklı anlamları ifade etmesine yol açan faktörlerin neler olduğu araştırılarak tespit edilmeye çalışılmış ve bu anlamların oluşmasına sebep olan faktörler, örnekler üzerinden analiz edilmeye çalışılmıştır. Böylece mazi fiilin bu farklı zaman dilimlilerinin ifade edildiği durumlar maddeler halinde ortaya konulmaya gayret edilmiştir.
Keywords : Arap Dili, Fiil, Mazi Fiil, Anlam, Analiz

ORIGINAL ARTICLE URL