HARP YILLARINDA SON OSMANLI MEBUSAN MECLİSİNDE BİR PORTRE: MEHMET ATA BEY

Authors : Mustafa Ersagun DALAN

Pages : 267-288

Doi:10.51533/insanbilimleri.1156418

View : 38 | Download : 12

Publication Date : 2022-12-16

Article Type : Research Paper

Abstract :Öğrenim hayatına Nevşehir İptidai Mektebinde başlayan Mehmet Ata Bey, orta öğrenimi Karaman Rüştiyesinde tamamlamıştır. Daha sonra İstanbul Mercan İdadisini bitirmiş ve 1905 Temmuzunda Mülkiye Mektebinin yüksek kısmından mezun olmuştur. 1 Eylül 1908 tarihinde Ürgüp Kaymakamlığı’na tayin olması ile devlet memuriyetine başlamıştır. Karaağaç, Aziziye ve Karaman da Kaymakamlık yapan Mehmet Ata Bey, Eylül 1913’te Sivas Vilayeti Mektupçuluğuna atanmıştır. Ardından Yozgat ve Maraş Mutasarrıflıklarına getirilmiştir. Mehmet Ata Beyin Maraş Mutasarrıflığı görevi devam ederken Osmanlı Mebusan Meclisinin son dönemi için yapılan seçimlerde Niğde mebusu olarak seçilmiştir. Mehmet Ata Bey, Osmanlı Mebusan Meclisinde 9 Şubat 1920 tarihli dokuzuncu oturumdan itibaren aktif rol almış, kısa süren mebusluk süresince bir takrir, bir sual takriri ve bazı önemli konular üzerine konuşmalar yapmıştır. Mebusan Meclisinin feshi sonrası Heyeti Temsiliye’nin çağrısına uyarak TBMM’ye Niğde mebusu olarak katılmıştır. Birinci Mecliste iki kez Dâhiliye Vekilliğine seçilmiştir. TBMM’nin II. ve III. dönemlerinde de Niğde mebusu seçilmiş, 1933 tarihinde vefat etmiştir. Bu çalışmada, yeni belgeler ışığında Mehmet Ata Beyin hayatı ve siyasi faaliyetleri Osmanlı Arşivi, TBMM kayıtları, Meclis-i Mebusan Zabıt Cerideleri, Emekli Sandığı Arşivi ve diğer tetkik eserlerden yararlanılarak değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Keywords : Mehmet Ata Bey, TBMM, Osmanlı Mebusan Meclisi, Niğde

ORIGINAL ARTICLE URL