Petrol Fiyatları ve Borsa Endeks Değeri Arasındaki İlişki : Ortadoğu Ülkeleri Örneği

Bu çalışmanın amacı petrol fiyatları ile borsa endeks değerleri arasında uzun dönem ve kısa dönem nedensellik ilişkisinin incelenmesidir.  Bu kapsamda ham petrol fiyatları ile Türkiye, Suudi Arabistan, Ürdün, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Katar ve Kuveyt gibi Ortadoğu ülkelerinin borsa endekslerine ait veriler kullanılmıştır. Bu çalışmada, Nisan 2004 ile Mart 2019 yılları arasındaki döneme ilişkin aylık fiyat verileri ele alınmıştır.  Bu çalışmada, Ortadoğu ülkelerinin seçilmiş olması bu ülkelerin dünya petrol üretiminin yaklaşık üçte birini üretmiş olmasıdır. Çalışmada, nedensellik ilişkisinin ortaya konulması amacıyla, Hatemi J ve Maki eşbütünleşme testleri ve sonrasında ise Toda-Yamamoto ve Fourier Toda Yamamoto nedensellik testleri yardımı ile analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucunda Suudi Arabistan dışındaki diğer ülkelerin endekslerinin uzun dönemde petrol fiyatları ile eşbütünleşik ilişkiye sahip oldukları ve kısa dönemde petrol fiyatlarından BAE, Bahreyn, Katar ve Kuveyt endekslerine doğru bir nedensellik ilişkisinin var olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, kısa dönemde BAE ve Kuveyt ülkelerine ait borsa endekslerden, petrol fiyatlarına doğru bir nedensellik ilişkisinin olduğu belirlenmiştir.