The Mediating Role of Work Alienation in the Effect of Democratic and Autocratic Leadership Styles on Counterproductive Behaviors: A Study in Ankara OSTİM Industrial Zone

Yanlış örgütsel yönetim algısı, özellikle iş yaşamında işe yabancılaşma ile birleşince önemli çalışma faaliyetleri sorunlarına yol açabilmektedir. Bu araştırmanın temel amacı, örgütlerde yönetim biçimleri olan demokratik liderlik ile otokratik liderlik tarzlarının sebep olabileceği üretkenlik karşıtı iş davranışına etkisinde “işe yabancılaşmanın” aracı bir işlev görüp görmediğini belirlemektir. Araştırmada “demokratik ve otokratik liderlik tarzlarının üretkenlik karşıtı iş davranışında “işe yabancılaşma” algısının aracı bir rolü var mıdır” sorusu cevaplandırılmaya çalışılmıştır. Araştırma yöntemi nicel araştırma yöntemine göre tasarlanmış ve genel tarama modellerinden yola çıkılarak ilişkisel tarama modeline doğru desenlenen bir araştırmadır. Araştırma verileri basit tesadüfi örnekleme yöntemine göre Ankara OSTİM Sanayi Bölgesindeki ağır makine üretim faaliyetleri gösteren dört işletmeden toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS ve AMOS programlarıyla analiz edilmiştir. Verilerin analizinde betimsel analizlerin yanında fark ve ilişki testleri yapılmıştır. Araştırma verilerinin analizinden elde edilen bulgulara göre demokratik liderliği işe yabancılaşma üzerinde pozitif yönlü etkisi bulunurken, üretkenlik karşıtı iş davranışına etkisi bulunmamıştır. Otokratik liderliğin işe yabancılaşma ve üretkenlik karşıtı iş davranışına etkisi bulunmuştur. Demokratik liderliğin üretkenlik karşıtı iş davranışına etkisinde işe yabancılaşmanın aracı etkisi bulunurken otokratik liderliğin üretkenlik karşıtı iş davranışına etkisinde işe yabancılaşmanın aracı etkisi bulunamamıştır. Katılımcı ve serbestlik tarzıyla yönetilen çalışanlarda olumlu örgütsel davranışlar beklenirken, baskıcı ve katılımı sağlamayan yönetimlerin çalışanlarında işe karşı olumsuz davranışları teşvik ederek çalışanların işlerine yabancılaşmalarına yol açabilmektedir.