Kütahya İlinde Ayvadene Otu (Civanperçemi) Kullanımı ve Önemi

Authors : Büşra Zeynep Öğütlü Öner, Didem Önay Derin

Pages : 107-120

Doi:10.32958/gastoria.1725932

View : 27 | Download : 16

Publication Date : 2025-10-19

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Kütahya ilinde \\\"Ayvadene\\\" olarak bilinen civanperçemi (Achillea spp.) etrafında şekillenen zengin yöresel bilgiyi ve pratikleri nitel bir araştırma deseniyle incelemektedir. Araştırmanın verileri, 50 yaş ve üzeri 20 kadın katılımcıyla yapılan yarı yapılandırılmış görüşmelerle toplanmıştır. Bulgular, Ayvadene\\\'nin yörede sindirim sistemi rahatsızlıkları, soğuk algınlığı ve kadın sağlığı sorunları için yaygın olarak kullanıldığını doğrulamaktadır. Çalışma, bu genel kullanımların ötesinde, literatürde daha önce detaylandırılmamış iki önemli konuya odaklanmaktadır. İlk olarak bebeklerde gaz sancısı için kullanılan \\\"Suhuf\\\" adlı geleneksel pratiği incelemektedir. Bu pratik, modern pediatri ve olası alerji riskleri göz önünde bulundurularak kültürel duyarlılığı olan bir halk sağlığı iletişim modelinin önemini vurgulamaktadır. İkinci olarak, çalışma Ayvadene etrafındaki bilgi birikimini (toplama ritüelleri, hazırlama teknikleri, kullanım amaçları) Türkiye Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) olarak konumlandırmaktadır. Araştırma, Ayvadene\\\'nin yöre halkı tarafından \\\'acı\\\' olarak tanımlanan özgün lezzet profilinden yola çıkmaktadır. Bu özellik, bitkinin Kütahya için sürdürülebilir gastronomi ve kültür turizmi alanlarında bir bölgesel kalkınma aracı olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Bu potansiyeli gerçekleştirmek için somut öneriler sunulmaktadır. Bu çalışma, etnobotanik bilginin halk sağlığı, geleneksel bilgi yönetimi ve yerel ekonomiyle disiplinler arası bir diyalog içinde analiz edilmesinin hem risklerin yönetimi hem de yeni fırsatların yaratılması açısından önemini vurgulamaktadır.
Keywords : Etnobotanik, Ayvadene, Tıbbi Bitkiler, Halk Hekimliği, Kültürel Miras

ORIGINAL ARTICLE URL