CHIA TOHUMUNUN KİMYASAL, ANTİOKSİDAN VE ANTİMİKROBİYAL ÖZELLİKLERİ

Salvia hispanica L. olarak bilinen chia tohumu, Lamiaceae ailesine ait oval şeklinde, beyaz, gri ve çoğunlukla siyah renkte, küçük tohumlu tek yıllık otsu bir bitkidir. Zengin besin öğesi içeriği ve sağlık üzerine etkisi nedeniyle popüler bir fonksiyonel gıda olarak kullanılmaktadır. Yapılan çalışmalarda chia tohum yağının sahip olduğu esansiyel yağların chia ve eklendiği ürüne antimikrobiyel etki kazandırdığı görülmüştür. Bu antimikrobiyel etkinin genel olarak Gram pozitif ve Gram negatif bakteriler gibi mikroorganizmalar üzerinde inhibitif ve bakteriostatik etki gösterdiği tespit edilmiştir. Ayrıca çalışmalarda chiada bulunan flavonoidlerin ve tokoferolün tohumun antioksidan kapasitesinden sorumlu temel yapılar olduğu da tespit edilmiştir. Chia tohumlarının ve ekstraktının antioksidan kapasitesi üzerine yapılmış olan çalışmalarda lipit peroksidasyonunu engellediği, oksidatif strese karşı hücreyi koruduğu bulunmuştur. Bu derleme çalışmasında günümüzde kullanım alanı giderek genişleyen chia tohumunun antimikrobiyel ve antioksidan özelliklerinin derlenmesi ile fonksiyonel gıda üretimine katkısının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.