Fen bilimleri öğretmen ve öğretmen adaylarının yapay zekaya yönelik tutumları ile yapay zeka okuryazarlık düzeyleri: İlişkisel bir inceleme.

Authors : Keziban Karaman, Mücahit Köse

Pages : 177-197

Doi:10.70325/eyyad.1782927

View : 266 | Download : 298

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama deseni ile desenlenmiştir. Araştırmanın örneklem seçiminde uygun örnekleme yöntemi tercih edilmiştir, sosyal medya platformları üzerinden gönüllülük esasına göre ulaşılan 73’ü öğretmen ve 656’sı öğretmen adayı olmak üzere toplam 729 kişiden oluşmaktadır. Veriler, araştırmacı tarafından oluşturulan çevrimiçi bir anket yoluyla toplanmış ve Jamovi programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada, “Yapay Zekâya Yönelik genel Tutum Ölçeği” ve “Yapay Zekâ Okuryazarlığı Ölçeği” veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Tutum ölçeği olumlu ve olumsuz tutum alt boyutlarını kapsarken, okuryazarlık ölçeği farkındalık, kullanım, değerlendirme ve etik olmak üzere dört alt boyuttan oluşmaktadır. Araştırma bulguları, fen bilimleri öğretmenleri ve öğretmen adaylarının yapay zekâya genel olarak yüksek düzeyde olumlu tutum orta düzeyde ise olumsuz tutum sergilediklerini ve aynı zamanda yapay zekâ okuryazarlık düzeylerinin de yüksek olduğunu göstermektedir. Araştırmada elde edilen bir diğer bulgu, erkek katılımcıların olumlu tutumlarının kadınlara kıyasla daha yüksek olduğudur. Görev yapma ve öğrenim durumuna göre ise öğretmen ve öğretmen adaylarının yapay zekâ tutumlarının ve yapay zekâ okuryazarlıklarının benzer düzeyde oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra yapay zekâ eğitimi alan katılımcıların hem yapay zekâ tutum hem de yapay zekâ okuryazarlık düzeylerinde daha iyi düzeyde oldukları belirlenmiştir. Yapay zekâya yönelik tutum ile yapay zekâ okuryazarlığı arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Keywords : Yapay zekâ, Fen bilimleri öğretmeni, öğretmen adayı, yapay zekâ tutum, yapay zekâ okuryazarlığı, öğretmen eğitimi, ilişkisel tarama

ORIGINAL ARTICLE URL