PROFESYONEL SPORCULARIN KULLANDIĞI SPORCU TAKVİYE ÜRÜNLERİNİN HELAL SAĞLIKLI YAŞAM ve ETİK KURALLARINA UYGUNLUĞUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ

Authors : Aydoğan Soygüden

Pages : 129-146

Doi:10.51973/head.1794074

View : 125 | Download : 194

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Review Paper

Abstract :Bu çalışma; sporcuların fizyolojik ve fiziksel özelliklerini geliştirmek için kullanılan sporcu takviye ürünlerinin, sporcuların sağlığı üzerindeki olumsuz yan etkilerini, elde edilen sportif derecenin helal ve etik kurallara uygun olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Özellikle profesyonel seviyede yarışan sporcuların başarıya ulaşabilmek için doğru beslenme kaynaklarına ihtiyacı bulunmaktadır. Yapılan araştırmalarda, doğal yollar yerine alınan sporcu beslenme takviye ürünlerinin profesyonel sporcular arasında %1-2 arasında avantaj sağladığı belirtilmektedir. Ayrıca, sporcular tarafından büyüme, gelişme ve üreme fonksiyonları için kullanılan bazı hormonlar (anabolik steroidler, büyüme hormonu vb), oral yolla ilaç olarak alınmakta veya vücuda enjeksiyon şeklinde uygulanmaktadır. Özellikle mücadele sporlarında yarışan kadın sporcular arasında güç, kuvvet ve kas kütlesini artırmak gibi özelliklerinden dolayı anabolik steroid kullanımının yaygın olduğu ifade edilmektedir. Bu uygulamalar, genellikle kadınların hormonal dengelerini bozarak seslerinde kalınlaşma, kıllanma ve üreme sağlıklarına zarar verebilmektedir. Erkeklerde kullanılan anabolik steroidlerin ise karaciğer, böbrek, kalp damar rahatsızlıkları ve üreme sağlıklarına olumsuz etkileri bulunmaktadır. Ayrıca, son dönemde spordan emekli profesyonel sporcular arasında erken ölümlerin sayısı da hızla artmaktadır. Bunun sebebinin, geçmişte kullandıkları spor takviyelerin organlarında meydana getirdiği zararlardan kaynaklandığı düşünülmektedir. Diğer taraftan spor camiasında, başarıya ulaşabilmek için her şeyin yapılabileceği anlayışı bulunmaktadır. Ancak, kullanılan bu maddeler, insan vücuduna telafisi mümkün olmayan zararlar vermektedir. Bunların dışında, sportif başarıya ulaşabilmek için her şeyi yapabilirim anlayışı; helal, sağlıklı yaşam ve etik kurallara uygun davranışlar değildir. Sonuç olarak, profesyonel seviyede mücadele eden sporcuların yüksek rekabet gerektiren spor dallarında, Dünya Dopingle Mücadele Ajansının doping kuralları çerçevesinde, doktor kontrolünde ve yine adet/miktarları belirlenerek insan sağlığına zarar vermeyen ve helallik şüphesi bulunmayan bazı takviye ürünlerini kullanmaları tavsiye edilmektedir.
Keywords : Profesyonel Sporcular, Sporcu Takviye Ürünleri, Helal Sağlıklı Yaşam ve Etik Kurallar

ORIGINAL ARTICLE URL