Arap Dili Öğretiminde Derlem Dilbilim Tabanlı Pedagojik Yaklaşımların Geliştirilmesi: Kuramsal Bir Çerçeve ve Uygulama Önerileri

Authors : Mustafa Kayapınar

Pages : 203-244

Doi:10.56720/mevzu.1779748

View : 38 | Download : 124

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu makale, Arapçanın yabancı dil olarak öğretiminde karşılaşılan so-runlara, özellikle diglossia (işlevsel dil ikiliği) ve doğal dil verilerine dayalı öğretim materyallerinin sınırlılığına bir çözüm olarak derlem dilbilim tabanlı pedagojik yaklaşımların potansiyelini incelemektedir. Çalışma, Arapçanın küresel önemine rağmen öğretiminde yaşanan zorlukları vurgulayarak baş-lamakta, ardından derlem dilbilimin dilin gerçek kullanım verilerine dayalı ampirik bir metodoloji olarak dil eğitimine getirdiği yenilikleri açıklamakta-dır. Geleneksel gramer-çeviri yönteminin iletişimsel yetersizliği ve modern yaklaşımların Arapçanın özgün yapısı karşısındaki sınırları, kanıta dayalı yeni modellere olan ihtiyacı ortaya koymaktadır. Bu ihtiyaca bir cevap ola-rak makale, Arapçanın doğasına uygun, çok katmanlı (Modern Standart Arapça, lehçeler, özel amaçlı metinler ve öğrenci metinleri) bir derlem mi-marisi üzerine kurulu kuramsal bir çerçeve sunmaktadır. Bu çerçeve, derlem verilerinin sıklık listeleri, eşdizimlilik analizleri ve Veri Güdümlü Öğrenme (VGÖ) gibi tekniklerle sözcük bilgisi, dilbilgisi, telaffuz ve kültürel yeterlilik öğretiminde nasıl kullanılabileceğini detaylandırmaktadır. Teoriyi pratiğe dökmek amacıyla, öğretmenler için ders materyali geliştirme ve ispata dayalı geri bildirim verme; öğrenciler için özerk öğrenme ve kendi dilsel gelişimle-rini analiz etme; müfredat geliştiriciler için ise sıklık temelli ve doğal dil veri-lerine dayalı materyallere dayalı programlar tasarlama gibi somut uygulama önerileri sunulmaktadır. Sonuç olarak çalışma, derlem dilbilimin Arapça öğretimini öğreticinin sezgilerine dayalı bir uygulama alanından, ampirik verilere dayalı bir bilimsel sürece dönüştürme potansiyelini vurgulamakta ve alanda gelecekteki araştırmalar için Arapça öğrenci derlemlerinin oluştu-rulması, deneysel çalışmaların yapılması ve öğretmen eğitim programlarının geliştirilmesi gibi yönelimlere işaret etmektedir. Bu yaklaşım, Arapça öğreti-mini daha otantik, etkili ve öğrenci merkezli bir sürece dönüştürmek için bütüncül bir yol haritası sunmaktadır.
Keywords : Derlem Dilbilim, Arap Dili Öğretimi, Veri Güdümlü Öğrenme, Çiftdillilik, Öğrenci Derlemleri

ORIGINAL ARTICLE URL