Öğretmenlerin Yaşadıkları Etik İkilem Durumlarının ve Bu Durumlara İlişkin Çözüm Yollarının Değerlendirilmesi

Authors : Derya YÜCEL, Hülya KASAPOĞLU TANKUTAY

Pages : 409-436

Doi:10.37669/milliegitim.1076119

View : 38 | Download : 25

Publication Date : 2023-02-10

Article Type : Research Paper

Abstract :Okullar varoluşları itibarı ile etik ikilem durumlarının sıklıkla ortaya çıktığı ortamlardır. Etik ikilem durumları sonucu ortaya çıkan karmaşalar okul ortamında her yöndeki iletişime zarar verebileceğinden, okullarda enerji kaybına, verim düşüşüne yol açabileceğinden bu ortamlarda yaşanan etik ikilem durumlarının incelenmesi önem taşımaktadır. Bu doğrultuda araştırmada farklı okul türlerinde görev yapan öğretmenlerin yaşadıkları etik ikilem durumlarını ve bu etik ikilem durumlarına ilişkin seçtikleri çözüm yollarını ortaya koymak amaçlanmıştır. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı olgubilim desenindeki araştırmada amaçsal örnekleme yoluyla belirlenen çalışma grubunu resmi okullarda görev yapan 7 ilkokul, 7 ortaokul, 7 lise öğretmeni olmak üzere toplam 21 öğretmen oluşturmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşme formu ile öğretmenlerin yaşadıkları etik ikilemler ve çözümleri ile ilgili verilere ulaşılmış, toplanan veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Açık uçlu sorulardan elde edilen ikilemlere ait veriler 4 kategori, çözümlere ait veriler ise 7 kategori altında analiz edilerek yorumlanmıştır. Öğretmenlerin görüşleri incelendiğinde ilkokul, ortaokul ve lise olmak üzere bütün okul türlerinde öğretmenlerin en çok etik ikilem yaşadıkları kategorinin öğrencilerle ilgili etik ikilemler olduğu; bu etik ikilemleri çözerken de daha çok adalet, öğrencinin faydasını gözetme ve eşitlik ilkelerini dikkate aldıkları belirlenmiştir. Ayrıca aynı kategoride ilkokul ve lise öğretmenlerinin ortaokul öğretmenlerine göre daha fazla ikilem yaşadıkları tespit edilmiştir.
Keywords : Etik ikilem, öğretmen, öğretmen görüşleri, nitel araştırma

ORIGINAL ARTICLE URL