Anksiyete Her Zaman Kötü müdür? Anksiyetenin Çok Boyutlu İncelenmesi

Authors : Leman Deniz Tarlacık, Gulcan Gulec

Pages : 57-64

Doi:10.20515/otd.1761996

View : 85 | Download : 27

Publication Date : 2025-08-22

Article Type : Review Paper

Abstract :Anksiyete, potansiyel tehditlere karşı gelişen ve evrimsel süreçte hayatta kalma olasılığını artıran temel bir tepkidir. Uygun şiddette ortaya çıktığında, dikkat, uyanıklık ve hızlı karar verme süreçlerini destekleyerek uyum sağlayıcı (adaptif) bir işlev görmektedir. Ancak bu sistem, yanlış ya da aşırı biçimde tetiklendiğinde, bireyin işlevselliğini bozabilen uyum bozucu (maladaptif) bir duruma dönüşebilmektedir. Bu derleme, anksiyetenin uyum sağlayıcı ve uyum bozucu boyutlarını, özellikle amigdala, prefrontal korteks ve ilişkili beyin bölgeleri arasındaki etkileşimlere odaklanarak nörobiyolojik temelleriyle incelemektedir. Mevcut bulgular, anksiyetenin düzeyi, süresi ve düzenleyici sistemlerle olan ilişkisine göre, hem uyum sağlayıcı hem de uyum bozucu sonuçlara yol açabileceğini ortaya koymaktadır. Uyum sağlayıcı ve uyum bozucu süreçlerin nörobiyolojik düzeyde ayırt edilmesi, klinik değerlendirmelerin hassasiyetini artırarak, daha hedefe yönelik ve bireyselleştirilmiş tedavi stratejilerinin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.
Keywords : anksiyete, adaptif, maladaptif, stres

ORIGINAL ARTICLE URL